Taha Akyol: MEB yönetmelik çıkarıp AYM kararını fiilen askıya alamaz!
Kararı, "Eğitim politikasını belirleme yetkisi iktidara aittir" diye eleştiren hükümet üyelerine karşı çıkan Taha Akyol, eleştirinin temelinde Meclis çoğunluğunu mutlak yetkili sayan "çoğunlukçu demokrasi" anlayışı olduğunu vurguladı. AYM'nin kararını hatırlatan Akyol, hak ve hürriyetlerin, “çoğunluğun iradesine rağmen korunması,” demokratik hukuk devletinin temel şartlarından biri olduğu uyarısını yaptı.

“ZORUNLU YA DA İSTİSNAİ TEDBİR VE ÖLÇÜLÜ YAPTIRIM”

Akyol, AYM kararında, evrensel hukukun çok önemli iki kavramının da anlatıldığını vurguladı. Hak ve özgürlüklere sınırlama getirilecekse, öncelikle bunun "demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun" olması gerektiğini belirtti, getirilecek sınırlamanın "zorunlu ya da istisnai tedbir" olmanın ötesine geçemeyeceğini savundu. Ayrıca, getirilen sınırlamanın ya da cezanın "ölçülü" olması gerektiğini de kaydetti. AYM'nin bu ilkeyi "haklara en az müdahaleye imkân veren ölçülü bir yaptırım" olarak tanımladığını anlattı.

“YÖNETMELİKLE AYM KARARI FİİLEN ASKIYA ALINAMAZ”

Hukukçu Taha Akyol, "AYM kararında dershanelerin kapatılmasının hem eğitim hem ticari teşebbüs özgürlüklerine aykırı olduğu belirtiliyor" hatırlatması yaptı. Devletin bu kurumları düzenleyebileceğini, denetleyebileceğini ama "ölçü"yü aşıp kapatamayacağını söyledi. Kapatmanın, "demokratik toplumun gerekleri"ne aykırı olduğunun altını çizdi. Karardaki ilgili paragrafı paylaşan Akyol, "AYM'nin bu kararı karşısında, Milli Eğitim Bakanlığı "Yönetmelik" çıkarıp AYM kararını fiilen askıya alamaz." ifadelerini kullandı.

“YARIN BİRİLERİ KUR'AN-I KERİM KURSLARINI KAPATSA…”

Gazeteci Akyol, “Yarın birileri de gelsin ‘Kuran kursları kapatılmıştır, sadece Bakanlığın açtığı kurslara gidilebilir’ diye kanun çıkarırsa... Yahut ‘Bale okullarını kapattım’ derse... AYM aynı ilkelerle bunları da iptal eder” dedi.

Akyol'un Hürriyet'teki "Dershane kararı" başlıklı yazısı şöyle:

Anayasa Mahkemesi'nin dershaneleri kapatan kanunu iptal etmesi, sadece bu kurumlar açısından değil, 'parlamentonun kanun yapma yetkisinin sınırları, demokratik toplumun gerekleri, eğitim özgürlüğü' gibi birçok açıdan son derece önemli.

Gerekçeli karar yayınlanınca ele alacağımı yazmıştım, araya sıcak konular girdi.

Toplumda hukuk şuurunun gelişmesi ve hukuk kavramlarının zihinlere yerleşmesi bakımından, böyle önemli kararların sade bir dille kitlelere anlatılması gerektiğine inanıyorum.

ÇOĞUNLUĞUN YETKİSİ

Anayasa Mahkemesi dershaneleri kapatan kanunu iptal ettiğinde, iktidar sözcüleri "Eğitim politikasını belirleme yetkisi iktidara aittir" diyerek eleştirmişlerdi. Bu eleştirinin temelinde Meclis çoğunluğunu mutlak yetkili sayan "çoğunlukçu demokrasi" anlayışı vardır.

Hatta Anayasa Mahkemesi'nin kaldırılmasını savunan ya da bugünkü Anayasa Mahkemesi'ni bile "darbe kurumu" diye itibarsızlaştıran politikacılar ve köşe yazarları da oldu!

Bizim yüzyıllık siyaset ve hukuk serüvenimiz, bir uçta çoğunluk iradesini "vesayet" altında tutmak, öbür uçta çoğunluk iradesini mutlak ve sınırsız sanmak arasında gidiş gelişlerle, sert çalkantılarla doludur.

Bu konuda AYM, dershanelere ilişkin gerekçeli kararında evrensel hukukun hükmünü şöyle anlatıyor:

"Temel politikaları ve bunları gerçekleştirme araçlarını belirleme yetkisi kanun koyucuya ait olmakla birlikte, kanun koyucunun bu konudaki yetkisi anayasayla sınırlı olup yapılacak düzenlemelerin anayasal ilkeler ile temel hak ve hürriyetleri ihlal etmemesi gerekir..." (Karar No: 2015/68)

AYM'nin aynı kararında belirtildiği gibi, hak ve hürriyetlerin, "çoğunluğun iradesine rağmen korunması", demokratik hukuk devletinin temel şartlarından biridir.

GEREKLİ VE ÖLÇÜLÜ

AYM kararında, evrensel hukukun çok önemli iki kavramı da anlatılıyor. Hak ve özgürlüklere sınırlama getirilecekse:

-Bunun "demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun" olması lazımdır. Getirilecek sınırlama "zorunlu ya da istisnai tedbir" olmanın ötesine geçemez. Geçerse anayasaya aykırı olur.

-Getirilen sınırlamanın ya da cezanın "ölçülü" olması da şarttır. Bu, uygulanacak araçlarla ilgilidir. AYM bu ilkeyi "haklara en az müdahaleye imkân veren ölçülü bir yaptırım" olarak tanımlıyor.

Bunlar AİHM'nin ve son yıllarda bizim AYM'nin kararlarında defalarca ve ayrıntılı olarak anlatılan temel evrensel hukuk kavramlarıdır. Çok uzun süreli tutukluluk da "ölçülülük" ilkesine aykırıdır mesela.

OBJEKTİF ADALET

AYM kararında dershanelerin kapatılmasının hem eğitim hem ticari teşebbüs özgürlüklerine aykırı olduğu belirtiliyor. Devlet bu kurumları düzenler, denetler ama "ölçü"yü aşıp kapatamaz. Kapatmak, "demokratik toplumun gerekleri"ne aykırıdır. Kararda ilgili paragraf şöyle:

"Kişilerin bir üst okula veya yükseköğretime hazırlık amacıyla özel teşebbüsler tarafından kanuna uygun olarak verilen eğitim-öğretim hizmetlerinden yararlanmaları ve bu suretle okul dışı eğitim almaları, Anayasa'nın 42. maddesinde güvence altına alınan eğitim hakkı kapsamındadır."

AYM'nin bu kararı karşısında, Milli Eğitim Bakanlığı "Yönetmelik" çıkarıp AYM kararını fiilen askıya alamaz.

Efendim, "cemaat" bu alanda çok etkindi... Yarın birileri de gelsin "Kuran kursları kapatılmıştır, sadece Bakanlığın açtığı kurslara gidilebilir" diye kanun çıkarırsa... Yahut "Bale okullarını kapattım" derse... AYM aynı ilkelerle bunları da iptal eder.

Adalet heykelinin gözü bağlıdır, taraflara bakarak sübjektif değil, evrensel hukukun hak ve özgürlükler terazisinde tartarak objektif kararlar versin diye."


Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.