Başbakanlık karmaşasına hukukçu yorumu
 Halkın seçtiği ilk Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın, başbakanlık ve parti genel başkanlığının ne zaman sona ereceği, Bakanlar Kurulu ve bugünkü MGK’ya katılıp katılamayacağı ve bu süreçte atacağı imzalar tartışılıyor. Görüşler şöyle:

ANAYASA’YA AYKIRI

Prof. Dr. Serap Yazıcı (Şehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi, Ak Parti’nin anayasa taslağını hazırlayan isimlerden):

YSK sonuçları açıkladığında cumhurbaşkanı seçilen kişinin milletvekilliği sona erecek, partisiyle ilişkisi kesilecektir. Yargı kurumları da bu yorumu paylaştıkları takdirde, seçilen kişi, parlamentoda oylamalarına katılamayacak, Bakanlar Kurulu kararlarını imzalayamayacaktır. Bu işlemlere katıldığı takdirde hukuka ve Anayasa’ya aykırılık sorunu doğabilecektir.

VEKİL ATANMALI

Doç. Dr. Devrim Güngör (Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi):

Başbakan’ın 10 Ağustos itibariyle milletvekilliği sıfatı sona ermiştir. Bunun hukuken sonuç doğurması için YSK’ca seçim sonuçlarının kesinleştirilmesi ve bunun Resmi Gazete ile ilan edilmesi gerekir. YSK bu ilanı yaptığında Erdoğan’ın başbakanlık ve parti genel başkanlığı ile TBMM üyeliği de sona erecek. Bu aşamada başbakanlık ve parti genel başkanlığı için vekil atanmalı.

KANUN TANIMAZLIK

Mehmet Hadimi Yakupoğlu (CHP YSK Temsilcisi):

YSK’nın sonuçları Resmi Gazete’de ilanıyla Erdoğan ‘seçilmiş cumhurbaşkanı’, 28 Ağustos’ta görev süresi dolacak Gül ise ‘mevcut cumhurbaşkanı’ olacak. Erdoğan bu süreçte başbakanlık yetkilerini kullanamaz. Aksi kanun tanımamazlık olur.

Kürşat Ergün (MHP’nin YSK Temsilcisi): Anayasa ve kanundaki açık hükümler karşısında, Başbakan’ın 15 Ağustos’ta kesin sonuçların açıklanmasıyla birlikte TBMM üyeliği ve dolayısıyla başbakanlığı düşer.

İÇTİHATLARA GÖRE

Şeref Malkoç (AK Parti YSK Temsilcisi):

Anayasa değişikliği yapılırken, cumhurbaşkanının ne zaman seçilmiş sayılacağı ve göreve başlaması hususu eksik kaldı. Bununla ilgili kaynaklık yapacak bilimsel görüşler, uygulama ve içtihatlardır. Cumhurbaşkanının ancak yemin etmekle seçilmiş sayılacağı doktora tezi var. Rahmetli Özal’a cumhurbaşkanı seçildiği gün küfreden vatandaşa ceza veriliyor ancak, Yargıtay “Cumhurbaşkanı yeminle göreve başlar” diye cezayı bozuyor.

YEMİN ETTİĞİ ANDIR

Bülent Turan (AK Parti İstanbul Milletvekili):

Cumhurbaşkanlığı Seçim Kanunu’nun 21. maddesine göre seçilen cumhurbaşkanı adına bir tutanak düzenlenir ve TBMM Genel Kurulu’nda okunur. Bu ise eski cumhurbaşkanının görev süresinin dolduğu gündür. Kanun, makamın tarafsızlığını sağlamak için, seçilen cumhurbaşkanının fiilen göreve başlama tarihini baz almıştır. 12. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın başbakanlığı, ‘devlette süreklilik’ ilkesi gereğince, TBMM’de ant içeceği 28 Ağustos’a kadar devam edecektir. 

YSK'nın İçtihadına Göre Erdoğan'ın Başbakanlığı Bitti

Cumhurbaşkanı seçilen Tayyip Erdoğan’ın ‘başbakanlık ve parti başkanlığı’ yargıya taşındı. Yargıtay’a başvuran CHP, Anayasa’nın 101 ve 102. maddelerine göre Erdoğan’ın seçildiği anda diğer görevlerini bırakması gerektiğini belirtti. Başbakan Yardımcısı Emrullah İşler ise Erdoğan’ın 28 Ağustos’a kadar görevde kalacağını söyledi.

Başbakan Tayyip Erdoğan’ın 12. cumhurbaşkanı seçilmesinden sonra başbakanlığı ve AKP genel başkanlığının ne zaman sona ereceği siyasetin bir numaralı tartışma konusu oldu. AKP’liler, Erdoğan’ın devir-teslim töreninin yapılacağı 28 Ağustos’a kadar görevinin başında kalacağını söylerken CHP, Yargıtay’a başvurarak konunun incelenmesini ve bir karar verilmesini istedi. Konya Milletvekili Atilla Kart’ın yaptığı başvuruda Anayasa’nın 101 ve 102. maddeleri hatırlatılıp Erdoğan’ın birinci turda salt çoğunluğu sağladığı için başbakanlık ve parti genel başkanlığının sona erdiği hatırlatıldı. Anayasa’nın “Cumhurbaşkanı seçilenin, varsa partisi ile ilişiği kesilir ve TBMM üyeliği sona erer.” hükmünü içeren 101. maddesine dikkat çekenler Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK) bir kararına atıf yapıyor.

YSK, genel seçimlerde seçilen ancak mazbatasını bile almadan vefat eden Mehmet Cihat Özönder’in milletvekili sıfatı kazandığına hükmetmişti.

Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) CHP milletvekili Mustafa Balbay hakkındaki kararı da bu doğrultuda değerlendiriliyor. AYM, Balbay’ın mazbatasını almadığı halde milletvekili olduğuna dikkat çekerek seçilme özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetmiş ve cezaevinden çıkmasını sağlamıştı.

Araştırma şirketi KONDA’nın kurucusu Tarhan Erdem de “Erdoğan istifa etmediği sürece her hareketi suç sayılır.” diyor.

Cumhurbaşkanı seçilen Recep Tayyip Erdoğan’ın başbakanlık görevinin bittiğine ilişkin tartışmalar sürüyor. Muhalefet ve hukukçuların Erdoğan’ın milletvekilliği, başbakanlığı ve parti genel başkanlığı sıfatlarının düştüğünü ileri sürmesine karşın AKP ‘yemin ve devir teslime kadar başbakanlığın süreceği’ görüşünde ısrar ediyor.Anayasa’nın “Cumhurbaşkanı seçilenin, varsa partisi ile ilişiği kesilir ve Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği sona erer” hükmünü içeren 101. maddesini ileri sürenler Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK) geçmişte verdiği bir karara da atıf yapıyor. Söz konusu kararda YSK, genel seçimlerde seçilen ancak mazbatasını bile almadan vefat eden Mehmet Cihat Özönder’in milletvekili sıfatını kazandığına hükmetmişti.

Prof. Dr. Mehmet Cihat Özönder, 2007 genel seçimlerinde MHP listelerinden milletvekili seçildi. Ancak mazbatasını almaya giderken geçirdiği trafik kazasında hayatını kaybetti. Bunun üzerine Özönder’in altındaki ismin Meclis’e girme hakkı elde ettiği ileri sürüldü. Ancak YSK bu talebi kabul etmedi. Seçim sonuçlarının belli olmasıyla Özönder’in milletvekili sıfatını kazandığını 2007/716 sayılı kararıyla açıkladı. Bu içtihatla, “milletvekili sıfatının oy işleminin sona erdiği an kazanıldığı” hükme bağlandı. Anayasa’da belirlenen andı içmenin seçilmenin değil, göreve başlamanın koşulu olduğu ifade edildi. YSK, milletvekilliği sıfatının sandıklar kapandıktan sonra kazanıldığını vurgulayarak, Özönder’den sonraki adayın milletvekili olamayacağını da belirtmişti. Bu YSK kararını cumhurbaşkanlığı seçimine uyarlayan hukukçular, Erdoğan’ın da sonuçlar açıklandığı anda cumhurbaşkanı sıfatını kazandığı artık başbakanlık ve parti işleriyle ilgili tasarrufta bulunamayacağını belirtiyor.

Anayasa Mahkemesi (AYM) ise CHP milletvekili Mustafa Balbay hakkındaki kararı da bu doğrultuda değerlendiriyor. AYM, Balbay’ın mazbatasını almadığı halde milletvekili olduklarına dikkat çekerek seçilme özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetmişti. Mahkemenin bu kararının ardından tahliye edilen Balbay, TBMM’de yemin ederek görevine başlamıştı. Cezaevinde olduğu dönem için özlük hakları da işletilmişti. Tutukluyken seçilen bir diğer isim olan HDP Eşbaşkanı Sebahat Tuncel de mazbatasını almadan milletvekili seçildiği gerekçesiyle tahliye edilmişti.

CHP, Erdoğan’ı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na Şikayet Etti

Başbakan Tayyip Erdoğan’ın 12. cumhurbaşkanı seçilmesinden sonra başbakanlığı ve AKP genel başkanlığının ne olacağı tartışmaları alevlendi. CHP, Yargıtay’a başvurarak konunun incelenmesini ve Anayasa’nın 101 ve 102. maddelerine göre değerlendirilip başbakanlığına ve AKP genel başkanlığına son verilmesini istedi.

Konya Milletvekili Atilla Kart’ın yaptığı başvuruda, Anayasa ve yasalarda cumhurbaşkanlığı birinci tur seçim sonucunda geçerli oyların salt çoğunluğunu alan aday cumhurbaşkanı seçilmiş olacağı, cumhurbaşkanı seçilenin, varsa partisi ile ilişiği kesileceği ve TBMM üyeliğinin sona ermesi gerektiği kaidesinin olduğunu belirtti.

Kart, bu hükümden dolayı Erdoğan’ın YSK’nın geçici sonuçları açıkladığı 11 Ağustos tarihi ya da en geç kesin sonuçları açıklayacağı tarih olan 15 Ağustos itibarıyla, Erdoğan’ın Anayasa gereğince ve re’sen partisiyle ilişiğinin kesildiğini ve milletvekilliğinin sona erdiğini bildirdi.

Bu konuda hiçbir başka hükmünün olmayacağının altını çizen Kart, Erdoğan’ın da cumhurbaşkanlığı yetkilerini ancak Abdullah Gül’ün görevinin sona erdiği 28 Ağustos’ta kullanmaya başlayabileceğini söyledi.

Kart, Anayasa ve yasaların hükümlerinin açık olmasına rağmen önceki gün AKP MKYK’sının aldığı 27 Ağustos’taki olağanüstü kongre kararı ile Erdoğan’ın bu süreye kadar başbakanlık ve AKP genel başkanlığını devam ettirmek istediğini ortaya koyduğunu anlattı.

Şöyle konuştu: “Cumhurbaşkanı konumunda olan birilerinin, bir siyasi partinin kongresinin öncesi ve yönetimine doğrudan müdahil olmasının; Anayasa’daki hukuk sistemimizle, parlamenter sistemle, kuvvetler ayrılığıyla ve sair hükümlerle bağdaşmadığı açıktır. Cumhurbaşkanlığı, başbakanlık ve AKP genel başkanlığı görevlerini hep birlikte sürdürmek isteyen; bu suretle müteaddit anayasal ve yasal ihlâlleri gerçekleştiren Erdoğan ile AKP tüzel kimliği hakkında yasal yaptırımların uygulanması, idari ve yasal önlemlerin alınması talebiyle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na tarafımızdan başvuruda bulunulmuştur.”

AKP’li Emrullah İşler: Erdoğan, 28 Ağustos’a Kadar Başbakan

Başbakan Yardımcısı Emrullah İşler, Başbakan Erdoğan’ın 28 Ağustos tarihine kadar görevinin başında kalacağını söyledi. Bir televizyon kanalında konuşan İşler, cumhurbaşkanı seçim kanunundaki düzenlemeye dikkat çekti. İşler, “Kazanan aday adına mazbata hazırlanır ve Meclis Başkanı tarafından verilir. Aday yemin eder ve o gün cumhurbaşkanının görev süresinin dolacağı gündür. Devir teslimin yapılacağı gündür. Dolayısıyla bu da 28 Ağustos’u işaret ediyor.” dedi. İşler, Cumhurbaşkanı Gül’ün AK Parti’ye döneceğine ilişkin tartışmalara da değindi. Görev süresi sona erecek olan Gül’ün partiye dönmesi kadar doğal bir şey olamayacağını söyledi. 

Hukuki Haber

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.