Darbeye demokratik rötuş: 35. madde değişiyor
Hükümet, Türk Silahlı Kuvvetler İç Hizmet Kanunu'nun 35. maddesini değiştirmek amacıyla kanun tasarısı hazırladı. Tasarının bugün TBMM'ye sunulması bekleniyor.

Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı'nın getirdiği değişiklikler şöyle:

ESKİ HALİ:
Askerlik: Türk vatanını, istiklal ve Cumhuriyetini korumak için harb sanatını öğrenmek ve yapmak mükellefiyetidir. Bu mükellefiyet özel kanunlarla vaz'olunur.

YENİ HALİ
Askerlik: Harp sanatını öğrenmek ve yapmak mükellefiyetidir.

ESKİ HALİ:
Silahlı Kuvvetlerin vazifesi: Türk yurdunu ve Anayasa ile tayin edilmiş olan Türkiye Cumhuriyetini kollamak ve korumaktır.

YENİ HALİ :
Silahlı Kuvvetlerin vazifesi: Yurt dışından gelecek tehdit ve tehlikelere karşı Türk vatanını savunmak, caydırıcılık sağlayacak şekilde askeri gücün muhafazasını ve güçlendirilmesini sağlamak, Türkiye Büyük Millet Meclisi kararıyla yurtdışında verilen görevleri yapmak ve uluslararası barışın sağlanmasına yardımcı olmaktır.”

ESKİ HALİ:
Türk Silahlı Kuvvetleri her türlü siyasi tesir ve düşüncelerin dışında ve üstündedir. Bundan ötürü Silahlı Kuvvetler mensuplarının siyasi parti veya derneklere girmeleri bunların siyasi faaliyetleri ile münasebette bulunmaları, her türlü siyasi gösteri, toplantı işlerine karışmaları ve bu maksatla nutuk ve beyanat vermeleri ve yazı yazmaları yasaktır.

YENİ HALİ:
Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları siyasi faaliyette bulunamaz.

BOZDAĞ'DAN AÇIKLAMA
Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Başbakan Yardımcısı Bekir Bozdağ, 35. maddenin değiştirilmesine ilişkin çalışmalarda son noktaya gelindiğini belirterek "Meclis’e bugün bir tasarı olarak sunulacak. 35. madde kaldırılması söz konusu değildir, değişiklik öngörülüyor. Ayrıntılar tasarı sunulduktan sonra ortaya çıkacaktır" diye konuştu.

Askeri darbelere dayanak olduğu ileri sürülen Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu'nun 35. maddesinde "Silahlı Kuvvetlerin vazifesi; Türk yurdunu ve anayasa ile tayin edilmiş olan Türkiye Cumhuriyeti'ni kollamak ve korumaktır" deniliyor.

43. MADDE

TSK İç Hizmet Kanunu'nun 43. maddesi ise şöyle:

Madde 43 - Türk Silahlı Kuvvetleri her türlü siyasi tesir ve düşüncelerin dışında ve üstündedir. Bundan ötürü Silahlı Kuvvetler mensuplarının siyasi parti veya derneklere girmeleri bunların siyasi faaliyetleri ile münasebette bulunmaları, her türlü siyasi gösteri, toplantı işlerine karışmaları ve bu maksatla nutuk ve beyanat vermeleri ve yazı yazmaları yasaktır.
    Silahlı Kuvvetler mensupları Milli Savunma Bakanlığınca adları yayınlanan ve siyasi olmıyan cemiyetler ile spor kulüplerinin faal olmıyan üyeliklerine girebilirler. Girenler durumlarını en kısa zamanda Milli Savunma Bakanlığına bildirmeye mecburdurlar.
    (Ek fıkra: 15/02/1966-725/1 md. ; Mülga fıkra: 23/07/1999 - 4418/3 md.)
    Silahlı Kuvvetler mensuplarının kendi kıta, karargah ve kurumları içinde amatör askeri spor kulüpleri kurmaları ve bu kulüplerde faaliyette bulunmaları caizdir.
    Bu kulüplerin kurulmaları, faaliyet ve murakabeleri Milli Savunma Bakanlığınca hazırlanacak hususi talimat hükümlerine göre olur.
    (Ek fıkra: 28/06/1983 - 2861/2 md.) Silahlı Kuvvetler mensupları kanunla kurulan meslek kuruluşlarına üye olamaz ve organlarında görev alamazlar. Ancak üye olamamaları kanunlarda belirtilen diğer kayıt ve şartlara uymak kaydıyla meslekleriyle ilgili görevlerde çalışmalarına, mesleki hizmetleri yürütmelerine, yetkilerini kullanmalarına, mesleki eğitim ve öğretim yaptırmalarına, kurum amirlerinin izniyle kuruluşun bilimsel çalışmalarına katılmalarına, meslek kural ve koşullarına uymak yükümlülüklerine, haklarında disiplin cezası uygulanmasına, özel kanunların öngördüğü kayıtlarla mesleklerini serbestçe icra etmelerine, resmi veya özel bir görev almalarına engel teşkil etmez.
    (Ek fıkra: 28/06/1983 - 2861/2 md.) Belli bir meslek veya sanatın icra edilebilmesi için meslek kuruluşlarına üye olmayı zorunlu kılan kanun hükümleri Silahlı Kuvvetler mensupları hakkında uygulanmaz.
    (Ek fıkra: 28/06/1983 - 2861/2 md.) Askerlik yükümlülüğünü yerine getirmekte olan yedek subaylar ile er ve erbaşların üyelikleri, askerlik hizmetleri süresince askıda kalır. Bu hal ilgililerin aidat ödeme ve kanunlardan doğan diğer mesleki yükümlülüklerini ve haklarını ortadan kaldırmaz.



35.madde hakkında bilmek istediğiniz her şey!

Türkiye demokratik sürecin en önemli adımlarından birini daha hayata geçirmek için ünlü 35.maddeyi değiştiriyor. İşte 35.madde hakkında bilmek istediğiniz her şey:


1- TSK İç Hizmet Kanunu ve 35. madde ne zaman yürürlüğe girdi?

Tam bu isim ve madde numarasıyla 1961 yılında yürürlüğe girdi. Ancak aynı içerikteki yasal düzenlemenin tarihi Cumhuriyet'in ilk yıllarına kadar uzanıyor.


2- Darbelerin temel gerekçesi olarak gösterilen bu düzenleme ilk olarak hangi isimle ve hangi tarihte yürürlüğe girdi?

“Ordu Dahili Hizmet Kanunu” adıyla tam 76 yıl önce, 1935 yılında yürürlüğe girdi. Ancak tartışılan düzenleme, bu kanunda 35 değil, 34. maddede bulunuyordu.


3- Ordu Dahili Hizmet Kanunu'nun 34. maddesi hangi hükmü taşıyordu?

İsmet İnönü'nün “Başvekil” olarak imzasını taşıyan 1934 tarihli ilk tasarıda ordunun vazifesi “Türkiye vatan ve Cumhuriyetini müdafaa etmek” biçiminde ifadelendirildi. Ancak TBMM Milli Müdafaa Encümeni'nde bu kelimelendirme yeterli görülmedi ve 1935 tarihinde Meclis'ten geçen 2771 sayılı Ordu Dahili Hizmet Kanunu'nun 34. maddesi şöyle yazıldı:

“Ordunun vazifesi, Türk yurdunu ve teşkilatı esasiye kanunu ile tayin edilmiş olan Türk Cumhuriyeti'ni kollamak ve korumaktır. Ordu, askerlik sanatını öğrenmek ve öğretmek ile vazifelidir. Bu vazifenin ifası için lazım gelen tesisler ve teşkiller kurulur ve tedbirler alınır...”

4- Bu düzenleme neden bu kadar önemli oldu?

Çünkü yasanın 34. maddesinde “ordunun vazifesi” tarif edilirken, askeri alanı aşan bir çerçeve çizilmişti. Madde ile “yurdu korumak” dışında “Cumhuriyet'i kollamak ve korumak” da “ordunun vazifesi” olarak tayin edilmişti.


5- Bu maddeye dayanılarak Cumhuriyet'i kollama ve görevi ne zaman icra edildi?

Adnan Menderes Hükümeti 'nin devrildiği Türkiye'nin ilk sonuca ulaşan darbesi olan 27 Mayıs 1960'da uygulandı. Darbeyle 1924 Anayasası ortadan kaldırıldı ve hiçbir hukuk devletinde görülmeyen bir içtihad yaratılarak bir anayasa bir yasa hükmüne (34. madde) dayanarak feshedildi.


6- Düzenlemenin demokrasi ve hukuk devleti adına kabul edilemeyecek özellikleri nelerdi?

34. madde, askerin demokratik rejime, seçimden halk desteğini alarak çıkmış yönetimlere müdahale etmesine “yasal dayanak” sağlamak, darbecilere “yasal koruma” ve “cesaret” vermek üzere yürürlüğe girdi. Askere, “Anayasa'yı da çiğneyerek yasal görevini yapmak” gibi hiçbir hukuk devletinde kabul edilemeyecek bir görev (ve yetki) verilmişti.


7- 34. madde ne zaman 35. madde oldu?

27 Mayıs darbesini yapanlar, 1935 tarihli Ordu Dahili Hizmet Kanunu'nu “Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu” olarak yeniden düzenlediler. Bugün yürürlükte olan yasa, 4 Ocak 1961'de kabul edilen 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmetler Kanunu'dur. 27 Mayıs 1960'da darbe yapan asker, 1961'de Ordu Dahili Kanunu'nu “TSK İç Hizmet Kanunu” adıyla yeniden düzenlerken, tartışılan düzenlemeyi de 34. maddeden 35. maddeye kaydırdı.


35. maddede ordunun vazifesi “Cumhuriyet'i kollama ve koruma” üzerinde toplanmış, 1935 tarihli yasanın 34. maddesindeki “Ordu, askerlik sanatını öğrenmek ve öğretmek ile vazifelidir. Bu vazifenin ifası için lazım gelen tesisler ve teşkiller kurulur ve tedbirler alınır...” ifadesine bu kez gerek görülmemişti. Yani, yeni yasada “askerliği öğrenmek ve öğretmek” diye özetlenebilecek bölüm metinden çıkarılırken “kollama ve koruma” görevi, başka bir ifade bulaştırılmayarak başlıbaşına bir madde haline getirildi.


8- 'Cumhuriyet'i kollama ve koruma görevi' ilk kez ne zaman bir darbeye resmen gerekçe gösterildi?

Türkiye Cumhuriyeti'nde 27 Mayıs 1960'ta yapılan ilk darbe, resmen, Ordu Dahili Hizmetler Kanunu'nun 34. maddesine dayandırıldı. 4 Ocak 1961 tarihli TSK İç Hizmet Kanunu'nun gerekçesine 35. maddenin darbenin dayanağı olduğu açıkça yazıldı.



AKŞAM / NTV

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.