Hekimler Sosyal Medyada Neleri Paylaşabilir?

Abone Ol

2026 İçin Hukuki Kontrol Listesi

Sosyal medya, hekimler ve sağlık kuruluşları açısından hastaları bilgilendiren güçlü bir iletişim aracı olduğu kadar önemli bir hukuki risk alanıdır. Bir Instagram gönderisi, Google işletme profili, kısa video veya hasta yorumu; Sağlık Bakanlığı, il sağlık müdürlüğü, Reklam Kurulu, Kişisel Verileri Koruma Kurulu ve meslek kuruluşları tarafından farklı hukuki ölçütlerle incelenebilir.

Üstelik sağlık alanında bir paylaşımın bilimsel olarak doğru olması, tek başına hukuka uygun olduğu anlamına gelmez. Verilen bilgi tıbben doğru olsa bile belirli bir hekime yönlendirme yapıyor, sağlık hizmetine talep yaratıyor, kesin sonuç vaat ediyor veya hastanın sağlık verisini tanıtım amacıyla kullanıyorsa hukuki sınır aşılmış olabilir.

12 Kasım 2025 tarihinde yürürlüğe giren Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik, sosyal medya paylaşımlarına ilişkin önemli ve ayrıntılı kurallar getirmiştir. Hasta görselleri bakımından eski dönemdeki geniş yasak yaklaşımı yerine belirli şartlara bağlı bir paylaşım modeli benimsenmiş; buna karşılık sponsorlu içerikler, müdahale anı görüntüleri, hasta memnuniyeti üzerinden reklam, filtre ve rötuş gibi uygulamalar açık biçimde sınırlandırılmıştır.

Bu makalede ele alınan Reklam Kurulu dosyalarının önemli bir bölümü, yeni Yönetmelikten önceki döneme aittir. Dolayısıyla bu kararlar 12 Kasım 2025 tarihli Yönetmeliğin doğrudan uygulanması sonucunda verilmiş değildir. Ancak Kurulun talep yaratma, ticari görünüm, yönlendirme, yanıltıcılık, üstünlük algısı ve haksız rekabet ölçütlerine ilişkin değerlendirmeleri, yeni dönemde de yol göstericidir. Reklam Kurulu kararlarının mahkeme kararı değil, idari kurul kararı olduğu da gözden kaçırılmamalıdır.

1. Bilgilendirme ile Reklam Arasındaki Sınır

Hekimlerin ve sağlık kuruluşlarının toplumu sağlık konusunda bilgilendirmesi yasak değildir. Yasaklanan husus; bilgilendirme görünümü altında sağlık hizmetine talep yaratılması, kişilerin belirli bir hekime veya kuruluşa yönlendirilmesi ve mesleki faaliyete ticari görünüm kazandırılmasıdır.

1219 sayılı Kanun’un 24. maddesi, tabiplere hasta kabul ettikleri yer, muayene saatleri ve uzmanlıkları hakkında ilan verme imkânı tanımakta; bunun dışındaki reklam faaliyetlerini sınırlamaktadır. Yeni Yönetmelik ve 3359 sayılı Kanun kapsamında güvenli bilgilendirme alanı genel olarak şu unsurlardan oluşur:

  • Hekimin uzmanlık alanı,
  • gerçeğe uygun mesleki ve akademik unvanı,
  • sağlık kuruluşunun adresi ve iletişim bilgileri,
  • çalışma gün ve saatleri,
  • hasta kabul edilen uzmanlık dalları,
  • toplumu koruyucu ve geliştirici genel sağlık bilgileri.

3359 sayılı Kanun’da da tanıtım ve bilgilendirme faaliyetlerinin adres, iletişim, çalışma saatleri, uzmanlık dalları, sağlık meslek mensuplarının unvanları ve sağlığı koruyucu bilgilerle sınırlı olduğu belirtilmektedir. Bir paylaşımın reklam niteliği kazanıp kazanmadığı değerlendirilirken beş temel ölçüte bakılmalıdır.

-Talep yaratma: İçerik, kişide normalde düşünmediği bir sağlık hizmetini alma isteği oluşturuyor mu?

Örneğin: “Lazer göz ameliyatı her hasta için uygun değildir. Uygunluk, ayrıntılı göz muayenesi sonucunda belirlenir.” ifadesi genel bir bilgilendirmedir. Buna karşılık:

“Gözlüklerden kurtulmak artık çok kolay. Yeni hayatınıza başlamak için hemen bize ulaşın.” ifadesi, sağlık hizmetini kolay ve arzu edilir bir sonuç üzerinden pazarlamaktadır.

-Ticari görünüm: Sağlık hizmeti kampanya, fırsat, kontenjan veya satış diliyle mi sunulmaktadır?

“Son beş kontenjan”, “bu aya özel fırsat”, “DM’den fiyat alın” veya “randevunuzu hemen oluşturun” gibi ifadeler, sağlık hizmetine ticari ürün görünümü kazandırabilir.

-Yönlendirme: Verilen bilgi, kişiyi genel olarak hekime başvurmaya mı; yoksa doğrudan paylaşımı yapan hekime veya kliniğe mi yönlendiriyor?

“Bu belirtiler varsa bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.” ifadesiyle;

“Bu belirtiler sizde de varsa doğru tedavi için kliniğimizden randevu alın.” ifadesi aynı hukuki nitelikte değildir.

-Üstünlük algısı: Hekim, yöntem, cihaz veya sağlık kuruluşu diğerlerinden daha başarılı, güvenli ya da gelişmiş gösteriliyor mu?

“Türkiye’nin en iyi kliniği”, “alanında bir numara”, “en başarılı cerrah” veya “en gelişmiş teknoloji” gibi ifadeler objektif olarak doğrulanması güç üstünlük iddialarıdır.

-Haksız rekabet: Paylaşım, diğer hekimlerin veya sağlık kuruluşlarının yöntemlerini küçümsüyor mu?

“Eski yöntemleri kullanan kliniklerde başarılı sonuç alamazsınız.” şeklindeki bir paylaşım yalnızca reklam yasağı değil, meslektaşlar aleyhine haksız rekabet riski de taşır.

Reklam Kurulunun 2022/2802 sayılı dosyasında kullanılan “sağlık faaliyetlerine ticari görünüm kazandırma ve tıbbi işlemlere talep yaratma” ölçütü, bilgilendirme ile reklam arasındaki temel ayrımı özetlemektedir.

2. Öncesi–Sonrası Görseller Hangi Şartlarla Paylaşılabilir?

12 Kasım 2025 tarihli Yönetmelik uyarınca öncesi–sonrası hasta görsellerinin mutlak biçimde yasak olduğu söylenemez. Ancak bu görsellerin paylaşılabilmesi için Yönetmelikteki teknik ve hukuki şartların tamamının birlikte yerine getirilmesi gerekir.

-Ek-1 formuna uygun açık rıza alınmalıdır.

Hastadan, Yönetmelik ekinde yer alan Görsel İçerik Kaydetme ve İşleme Onam Formu kullanılarak yazılı veya elektronik ortamda açık rıza alınmalıdır.

Genel ameliyat onamında bulunan “Görüntülerim bilimsel amaçla kullanılabilir” şeklindeki standart bir hüküm, sosyal medya tanıtımı için her zaman yeterli değildir. Hastaya hangi fotoğrafın, hangi hesapta, ne amaçla ve ne kadar süreyle paylaşılacağı anlaşılır biçimde açıklanmalıdır.

-Hasta yayımlanacak içeriği önceden görmelidir.

Hastanın yalnızca fotoğraf çekilmesine izin vermesi yeterli değildir. Hasta, sosyal medyada paylaşılacak son görseli veya videoyu önceden görmelidir.

Hasta yüzünün kapatıldığı bir görüntüye rıza vermişse yüzünün açık olduğu başka bir görüntünün yayımlanması rızanın kapsamını aşar.

-Rıza geri çekilebilir olmalıdır.

Hasta, verdiği rızayı sonradan geri çekebilir. Rızanın geri alınması hâlinde içerik gecikmeksizin kaldırılmalıdır. Sözleşmeye “Paylaşım izni süresizdir ve geri alınamaz” hükmü konulması, hastanın geri çekme hakkını ortadan kaldırmaz. Görsel kullanımının devamı için rızanın güncel ve geçerli olması gerekir.

-Görseller aynı ortam ve teknik şartlarda çekilmelidir.

Önce ve sonra görselleri mümkün olduğunca; aynı kamera açısıyla, aynı ışık koşullarında, aynı uzaklıktan, aynı arka plan önünde, aynı duruş ve mimikle çekilmelidir.

İşlem öncesi fotoğrafın loş ışıkta ve yakın çekim, işlem sonrası fotoğrafın profesyonel ışıkta ve farklı açıyla çekilmesi, sonucu olduğundan daha başarılı gösterebilir.

-İşlem ve görüntü tarihleri belirtilmelidir.

İşlemin yapıldığı tarih ile görsellerin çekildiği tarihler açıkça belirtilmelidir. İşlemden hemen sonra çekilen görüntünün iyileşme tamamlanmış gibi sunulması veya farklı zamanlarda çekilmiş görsellerin tarih verilmeden yan yana yerleştirilmesi yanıltıcı olabilir.

-Filtre, rötuş veya teknolojik değişiklik yapılmamalıdır.

Gerçek hastaya veya gerçek tedavi sonucuna ilişkin görsellerde;

  • cilt pürüzsüzleştirme,
  • yara ya da iz silme,
  • diş rengini değiştirme,
  • yüz veya vücut inceltme,
  • saç yoğunluğunu artırma,
  • ışık ve gölgeyi sonucu avantajlı gösterecek şekilde değiştirme,
  • yapay zekayla alan doldurma,
  • perspektif düzeltmesi adı altında anatomik görünümü değiştirme

uygulanmamalıdır. Amaç, estetik açıdan daha etkileyici bir paylaşım hazırlamak değil; gerçek klinik sonucu aynı teknik şartlarda göstermektir.

-Kullanıcı etkileşimleri kapatılmalıdır.

Görsel içerikli paylaşımların yorum, beğeni ve yeniden paylaşım gibi kullanıcı etkileşimlerine kapatılması zorunludur. Paylaşımın altındaki “Mükemmel olmuş”, “Fiyat nedir?”, “Ben de istiyorum” veya “Doktorumuz harikalar yaratıyor” şeklindeki yorumlar, hasta görselini talep yaratıcı bir reklam alanına dönüştürebilir. Kullanılan platform bu etkileşimlerin kapatılmasına izin vermiyorsa paylaşım biçimi yeniden değerlendirilmelidir.

-Görsel sponsorlu yayımlanmamalıdır.

Hasta görselleri sponsorlu olarak yayımlanamaz, ücret karşılığında öne çıkarılamaz ve reklam algoritmalarıyla daha geniş kitlelere ulaştırılamaz. Yeni açılan sağlık kuruluşları için tanınan ilk ay istisnası, hasta görsellerinin sponsorlu kullanılmasına izin veren genel bir istisna değildir.

-Zorunlu uyarı metni bulunmalıdır.

Cerrahi veya girişimsel işlem görsellerinde şu uyarı metnine yer verilmelidir:

“Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.”

Uyarının okunamayacak kadar küçük yazılması veya videoda fark edilemeyecek kadar kısa gösterilmesi, yükümlülüğün gereği gibi yerine getirilmediği iddiasına neden olabilir.

-Hasta mahremiyeti korunmalıdır.

Açık rıza alınmış olsa bile hastanın adı, yüzü, sesi, dövmesi, dosya numarası, hastane bilekliği, ekran üzerindeki tıbbi bilgiler veya kimliğinin anlaşılmasını sağlayan diğer unsurlar ayrıca değerlendirilmelidir. Hasta görseli paylaşmaya izin vermiyorsa tedavi, ücret veya hizmet kalitesi bakımından farklı muameleye tabi tutulamaz. Görsel paylaşım izni karşılığında indirim, ödeme, hediye veya başka bir menfaat de verilemez.

Açık rıza neden tek başına yeterli değildir?

Açık rıza, esas olarak kişisel verinin ve sağlık verisinin işlenmesine ilişkin hukuki zemini ilgilendirir. Reklam ve tanıtım yasakları ise kamu düzenine ilişkin ayrı sınırlamalardır. Hasta:

“Fotoğrafımı istediğiniz şekilde paylaşabilirsiniz.” demiş olsa bile bu rıza;

  • filtreli tedavi sonucunu,
  • sponsorlu hasta görselini,
  • ameliyat anı videosunu,
  • “garantili sonuç” ifadesini,
  • hasta teşekkür mesajı üzerinden reklamı,
  • kampanya veya indirim duyurusunu

hukuka uygun hâle getirmez. Dolayısıyla açık rıza gereklidir; ancak tek başına yeterli değildir.

Reklam Kurulunun 2025/1640 ve 2025/869 sayılı dosyaları, eski mevzuat dönemindeki öncesi–sonrası ve girişim görüntülerine ilişkin yaklaşımı göstermektedir. Yeni Yönetmelik sonrasında öncesi–sonrası görseller şartlı olarak mümkün hâle gelmiş olsa da müdahale anı görüntüleri ile eksik şart taşıyan görseller bakımından risk devam etmektedir.

Görsel Paylaşım Kontrolü

Kontrol sorusu

Güvenli cevap

Aykırılığın sonucu

Ek-1 formuna uygun açık rıza var mı?

Evet

Hayırsa görsel paylaşılmamalıdır; KVKK ve tanıtım mevzuatı ihlali doğabilir.

Hasta yayımlanacak görseli önceden gördü mü?

Evet

Görmediyse rızanın somut içeriği kapsamadığı ileri sürülebilir.

Aynı ortam ve teknik şartlar sağlandı mı?

Evet

Sağlanmadıysa yanıltıcı karşılaştırma riski doğar.

İşlem ve görüntü tarihleri belirtildi mi?

Evet

Belirtilmediyse Yönetmelikteki şeffaflık şartı eksik kalır.

Filtre veya rötuş yapıldı mı?

Hayır

Yapıldıysa teknolojik değişiklik yasağı ihlal edilir.

Yorum, beğeni ve yeniden paylaşım kapalı mı?

Evet

Açık olması görsel paylaşım şartlarına aykırılık oluşturur.

Zorunlu uyarı metni var mı?

Evet

Yoksa cerrahi veya girişimsel görsel eksik bilgiyle yayımlanmış olur.

Paylaşım sponsorlu mu?

Hayır

Sponsorluysa görsel içeriklere ilişkin özel yasak gündeme gelir.

Görsel müdahale anını içeriyor mu?

Hayır

İçeriyorsa hastanın rızası bulunsa dahi paylaşılmamalıdır.

Hasta rızasını geri çekti mi?

Hayır

Çektiyse içerik gecikmeksizin kaldırılmalıdır.

3. Ameliyat ve Tıbbi Müdahale Görüntüleri

Öncesi–sonrası hasta görselleri ile ameliyat veya tıbbi müdahale sırasında çekilen görüntüler aynı hukuki kategoride değildir. Yeni Yönetmelik, öncesi–sonrası görsellerin belirli şartlarla paylaşılmasına imkân tanırken tıbbi müdahale anına ait görüntülere izin vermemektedir. Bu kapsamda;

  • ameliyat sırasında,
  • enjeksiyon yapılırken,
  • cerrahi kesi veya dikiş esnasında,
  • kanlı veya girişimsel işlem sırasında,
  • implant yerleştirilirken,
  • saç ekimi greftleri uygulanırken,
  • hastaya fiilen tıbbi müdahalede bulunulurken

çekilmiş görüntüler paylaşılmamalıdır. Hastanın yüzünün görünmemesi veya açık rıza vermesi, bu yasağı ortadan kaldırmaz. Örneğin bir estetik cerrahın:

“Bugünkü burun estetiği ameliyatımızdan görüntüler”

başlığıyla ameliyathaneden video paylaşması; bir diş hekiminin implantın kemiğe yerleştirilmesini veya dermatoloğun enjeksiyon işlemini yakın çekim yayımlaması hukuki risk taşır.

Buna karşılık hekimin gerçek hasta kullanmadan bir maket, animasyon veya eğitim materyali üzerinde yöntemi anlatması farklı değerlendirilir. Buradaki temel ayrım, içeriğin gerçek hasta üzerinde gerçekleştirilen müdahale anını içerip içermemesidir.

Reklam Kurulunun 2025/869 sayılı dosyasında tıbbi girişim sırasında çekilmiş hasta görüntüleri ile öncesi–sonrası paylaşımlar birlikte değerlendirilmiş ve reklamların durdurulmasına karar verilmiştir. 2024/2511 sayılı dosyada da ameliyathane ve işlem görüntüleri, sağlık hizmetine talep yaratabilecek diğer içeriklerle birlikte ele alınmıştır.

4. Hasta Yorumları ve Teşekkür Mesajları

Yeni Yönetmelik, hasta veya hasta yakınlarının sağlık hizmetine ilişkin teşekkür ve memnuniyet ifadeleri üzerinden reklam niteliğinde paylaşım yapılmasını yasaklamaktadır. Bu nedenle aşağıdaki içerikler yüksek risklidir:

  • Hastanın gönderdiği WhatsApp mesajının ekran görüntüsü,
  • Google yorumunun Instagram hikayesinde paylaşılması,
  • “Hayatımı değiştiren doktor” başlıklı hasta videosu,
  • hastanın tedavi sonucunu övdüğü başarı hikayesi,
  • teşekkür mesajlarından hazırlanan reklam kolajı,
  • hastanın kliniği veya hekimi tavsiye ettiği sponsorlu içerik.

Bir hastanın kendi iradesiyle Google’a yorum yazması, bu yorumun klinik tarafından reklam amacıyla yeniden kullanılabileceği anlamına gelmez. Yorumun ekran görüntüsünün alınması ve hekimin hesabında yayımlanması, ilk yorumdan bağımsız yeni bir tanıtım ve veri işleme faaliyetidir. Yorumda hastanın adı, fotoğrafı, hastalığı veya gördüğü tedavi anlaşılıyorsa KVKK bakımından da sağlık verisi riski doğabilir. Hasta adı kapatıldığında da sorun her zaman çözülmez. Örneğin:

“Yıllardır çocuğumuz olmuyordu. Doktorumuz sayesinde ilk denemede hamile kaldık.”

şeklindeki anonim bir mesaj, hekimin hesabında yayımlandığında başarı hikayesi ve sonuç vaadi üzerinden talep yaratabilir. Reklam Kurulunun 2019/2676 sayılı dosyasında öncesi–sonrası görsellerle birlikte hekime teşekkür eden ve tedavi sonucunu öven ifadeler, sağlık hizmetine ticari görünüm kazandıran ve haksız rekabete yol açabilecek içerikler olarak değerlendirilmiştir. 2025/1870 sayılı dosyada ise hasta yorumları, teşekkür ifadeleri, yoruma açık tıbbi paylaşımlar ve “en iyi diş hekimi” gibi üstünlük iddiaları birlikte ele alınmıştır.

Daha güvenli yaklaşım, hastanın teşekkür mesajını reklam malzemesine dönüştürmemek ve kendisine özel kanaldan cevap vermektir. Kamuya açık platformlarda hastaya verilecek cevapta da kişinin gerçekten o klinikte tedavi gördüğü veya hangi işlemi yaptırdığı açıklanmamalıdır.

“Değerli değerlendirmeniz için teşekkür ederiz.” şeklindeki genel bir cevap, hastanın tedavisini doğrulayan ayrıntılı bir yanıta göre daha güvenlidir.

5. Sponsorlu Paylaşımlar, İndirimler ve Kampanyalar

Hekimler ve sağlık kuruluşları sosyal medya hesabı açabilir, Google işletme kaydı oluşturabilir, adres ve iletişim bilgilerini yayımlayabilir. Ancak yurt içine yönelik sağlık hizmeti tanıtımlarının ücret ödenerek sponsorlu hâle getirilmesi veya öne çıkarılması genel olarak yasaktır.

Bu yasak yalnızca Instagram gönderileriyle sınırlı değildir. İçeriğin niteliğine göre;

  • Instagram ve Facebook reklamları,
  • Google Ads,
  • YouTube reklamları,
  • TikTok sponsorlu içerikleri,
  • arama sonuçlarında ücretli üst sıralama,
  • influencer’a ücret ödenerek yapılan tanıtım,
  • sağlık platformlarında ücretli öne çıkarma

da değerlendirmeye konu olabilir. Görsel içerikli hasta paylaşımlarının sponsorlu olarak yayımlanması ayrıca yasaklanmıştır.

Yeni açılan sağlık tesisleri bakımından faaliyete başlandıktan sonraki ilk ay için sınırlı tanıtım imkânı bulunmakla birlikte bu istisna;

  • hasta görsellerinin sponsorlu kullanılmasına,
  • indirim veya çekiliş düzenlenmesine,
  • sonuç garantisi verilmesine,
  • her türlü ticari reklamın yapılmasına

izin vermez. İstisna, esas olarak yeni tesisin açılış ve faaliyete başlama bilgisinin duyurulması çerçevesinde değerlendirilmelidir. Bakanlık tarafından sağlık alanında yeni kabul edilmiş teknoloji veya yöntemler için özel tanıtım izni verilmesi de mümkündür. Ancak kliniğin yeni bir cihaz satın alması, kendiliğinden sponsorlu reklam verme yetkisi doğurmaz.

Yurt içine yönelik sağlık hizmetlerinde;

  • “yıl sonuna kadar yüzde 30 indirim”,
  • “iki bölge alana üçüncü bölge hediye”,
  • “çekilişle botoks”,
  • “ilk 20 hastaya ücretsiz muayene”,
  • “diş taşı temizliğinde hafta sonu fırsatı”

gibi kampanya ve promosyonlar paylaşılmamalıdır. Ücretsiz muayene ifadesi de ticari kampanyanın parçası olarak kullanılıyorsa talep yaratıcı nitelik kazanabilir. Bakanlık izniyle yürütülen sosyal sorumluluk veya halk sağlığı programları ayrı değerlendirilir; ancak ticari kliniğin müşteri kazanma aracı olarak “ücretsiz” ibaresi kullanması risklidir.

Reklam Kurulunun 2025/664 sayılı dosyasında “Muayene ve panoramik röntgen ücretsiz” ile “Yıl sonuna kadar indirimli fiyatlarımızdan yararlanmak için mesaj atabilirsiniz” ifadeleri, öncesi–sonrası diş görselleriyle birlikte değerlendirilmiş ve talep yaratıcı bulunmuştur.

6. Sonuç Garantisi ve Talep Yaratıcı İfadeler

Sağlık hizmetinin sonucunu kesin, kolay, üstün veya risksiz gösteren ifadeler fiyat ya da kampanya içermese bile reklam yasağını ihlal edebilir.

-“En iyi hekim” , “İstanbul’un en iyi estetik cerrahı” , “Türkiye’nin en iyi diş hekimi”

ifadeleri objektif olarak ölçülmesi güç üstünlük iddialarıdır. Reklam Kurulunun 2025/1870 sayılı dosyasında “en iyi diş hekimi” ifadesi, hasta yorumları ve tedavi görselleriyle birlikte değerlendirilmiştir.

-“Kesin sonuç”

Tıbbi işlemin sonucu; hastanın anatomisi, hastalıkları, iyileşme kapasitesi, tedaviye uyumu ve birçok bireysel faktöre bağlıdır.

“Tek seansta kesin sonuç” , “Yüzde 100 başarı” , “Kesin çözüm” ifadeleri bu belirsizliği ortadan kaldırıyormuş izlenimi yaratır. Daha güvenli bir ifade şöyledir:

“Tedavinin uygunluğu ve beklenen sonuçları, hasta özelinde yapılacak tıbbi değerlendirmeye göre değişir.”

-“Sıfır risk”

Hiçbir cerrahi veya girişimsel işlem bütünüyle risksiz değildir.

“Sıfır riskli operasyon” , “Hiçbir yan etkisi yoktur.” ifadeleri hastanın risk algısını azaltabilir ve aydınlatılmış onam süreciyle de çelişebilir.

-“İz kalmaz”

“Ameliyattan sonra hiçbir iz kalmaz.” ifadesi her hasta için garanti edilemeyecek bir sonuç vadeder. İzin görünümü; cerrahi teknik, cilt yapısı, yara iyileşmesi ve komplikasyonlara göre değişebilir.

-“Garantili tedavi”

“Garantili saç ekimi” , “Ömür boyu garantili implant” , “Garantili gebelik tedavisi” ifadeleri sağlık hizmetini sonucu önceden kesinleşmiş ticari ürün gibi gösterir. Bir cihaz veya implant için üreticinin teknik garanti vermesi, hekimin biyolojik veya klinik sonucu garanti edebileceği anlamına gelmez.

-“Gözlük ve lenslere veda”

Bu ifade işlemin herkes için uygun olduğu ve gözlük ihtiyacını kolay, güvenilir ve kalıcı biçimde ortadan kaldıracağı izlenimi yaratabilir. Reklam Kurulunun 2022/5945 sayılı dosyasında “Gözlük ve lenslere veda etmek oldukça kolay” anlamındaki tanıtım, işlemin kolay ve güvenilir sonuç sağlayacağı algısı bakımından değerlendirilmiştir.

-“Lekelerinizden kurtulmak artık çok kolay” ve “muhteşem değişim”

Reklam Kurulunun 2019/12633 sayılı dosyasında “Lekelerinizden Kurtulmak Artık Çok Kolay” ve “muhteşem ameliyatsız gençleşme değişimi” gibi ifadeler, hizmeti kolay ve üstün sonuç sağlayan bir uygulama olarak sunan ticari dil kapsamında ele alınmıştır. Bir öncesi–sonrası görsel Yönetmeliğin bütün teknik şartlarını taşısa bile görselin üzerine:

“Muhteşem sonuç, siz de bu değişimi yaşayın.” yazılması paylaşımı hukuka uygun hale getirmez.

Reklam Kurulu Kararları

Reklam Kurulu Dosya No

Paylaşım örneği

Tespit edilen aykırılık

Hekim için pratik sonuç

2025/1640

Sosyal medya hesabındaki öncesi–sonrası hasta görselleri

Eski mevzuat döneminde talep yaratıcı hasta sonucu tanıtımı

Yeni dönemde görseller ancak Yönetmelikteki bütün şartlarla paylaşılmalıdır.

2025/869

Öncesi–sonrası ve tıbbi girişim görüntüleri

Tedavinin etkisini kıyaslama ve müdahale anı paylaşımı

Müdahale anı görüntüleri paylaşılmamalı; öncesi–sonrası için tüm şartlar aranmalıdır.

2025/1870

“En iyi diş hekimi”, hasta yorumları ve işlem görselleri

Üstünlük algısı, ticari görünüm ve memnuniyet üzerinden reklam

Hasta yorumlarıyla üstünlük iddiaları birlikte kullanılmamalıdır.

2025/664

“Ücretsiz muayene”, “yıl sonuna kadar indirim”

İndirim ve ücretsiz hizmet üzerinden talep yaratma

Yurt içine yönelik fiyat, kampanya ve ücretsiz hizmet duyurusu yapılmamalıdır.

2022/5945

“Gözlük ve lenslere veda etmek oldukça kolay”

İşlemin kolay ve kesin sonuç sağlayacağı algısı

Sonuç sloganı yerine uygunluk ve kişisel değişkenler anlatılmalıdır.

2019/12633

“Muhteşem değişim”, “lekelerinizden kurtulmak çok kolay”

Abartılı sonuç, kolaylık ve üstünlük algısı

“Mucize”, “muhteşem”, “çok kolay” gibi satış dili kullanılmamalıdır.

2019/2676

Öncesi–sonrası görseller ve hasta teşekkürleri

Hasta memnuniyeti üzerinden reklam ve haksız rekabet

Teşekkür mesajları reklam içeriğine dönüştürülmemelidir.

2023/7002

Ücretsiz muayene, çekiliş, yönlendirme ve sağlık turizmi paylaşımları

Talep yaratma, üçüncü kişi yönlendirmesi ve yetki sorunu

Influencer veya üçüncü kişi kullanılması sorumluluğu kaldırmaz.

2024/2511

Ameliyathane ve işlem görüntüleri ile hasta hikâyeleri

Müdahale görüntüsü ve ticari sağlık tanıtımı

Müdahale anı paylaşılmamalı; dosyadaki para cezası tarihsel tutar olarak okunmalıdır.

7. Ürün, Cihaz ve Marka Paylaşımları

Yeni Yönetmelik; sağlık hizmetine konu cihaz, ürün veya yöntemin diğerlerinden farklı ya da üstün olduğu algısını yaratan tanıtımları ve açık veya örtülü marka reklamını yasaklamaktadır. Marka veya ürüne yönlendiren internet bağlantıları da bu kapsamda risk taşır. Hekimin bir cihazı bilimsel bağlamda anması her durumda reklam değildir. Ancak içerik; markayı övüyorsa, logosunu sürekli gösteriyorsa, satın alma veya kullanım çağrısı yapıyorsa, indirim kodu veya bağlantı içeriyorsa, diğer ürünlerden üstün olduğunu söylüyorsa, üretici firmanın reklam kampanyasına hizmet ediyorsa örtülü reklama dönüşebilir.

Bilimsel bilgi örneği:

“Fraksiyonel lazer sistemlerinde farklı dalga boyları kullanılabilir. Cihaz ve enerji seçimi, kişinin cilt tipi ve tedavi amacına göre belirlenir.”

Riskli tanıtım örneği:

“Kliniğimizde dünyanın en gelişmiş X marka lazerini kullanıyoruz. Ağrısız ve izsiz sonuç için X teknolojisini tercih edin.”

İkinci paylaşımda hem cihazın üstünlüğü ileri sürülmekte hem de tıbbi sonuç marka üzerinden garanti edilmektedir.

Hekimin takviye ürünü kutusuyla video çekmesi, indirim kodu paylaşması, “Ben de kullanıyorum, hastalarıma öneriyorum” demesi veya ürünü satın alma bağlantısı vermesi de yüksek risklidir.

Bir implant markasının hastanın tedavi planında kullanıldığının kayıt altına alınması ile aynı markanın sosyal medyada “en kaliteli ve en uzun ömürlü implant” olarak övülmesi farklı hukuki işlemlerdir. Bilimsel zorunluluk nedeniyle marka adı anılacaksa anlatım objektif, karşılaştırmasız ve satışa yönlendirmeyen nitelikte olmalıdır.

8. Influencer, Reklam Ajansı ve Üçüncü Kişilerin Sorumluluğu

Tanıtımın hekim yerine influencer, hasta, çalışan veya reklam ajansı tarafından yapılması, sağlık kuruluşunun sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Yeni Yönetmelik uyarınca görsel içerikli paylaşımın sağlık tesisi veya ilgili sağlık meslek mensubu tarafından yapılması esastır. İçeriğin başkası tarafından paylaşılması halinde de ilgili hekim veya sağlık kuruluşunun sorumluluğu devam edebilir. Örneğin influencer’ın:

“Dr. X sayesinde hiçbir ağrı hissetmeden yeni dişlerime kavuştum. İndirim için FATMA20 kodunu kullanabilirsiniz.” şeklindeki paylaşımında aynı anda;

  • hasta memnuniyeti üzerinden reklam,
  • ağrısız sonuç vaadi,
  • indirim kampanyası,
  • belirli hekime yönlendirme,
  • ticari iş birliği,
  • sağlık verisinin tanıtım amacıyla kullanılması

gündeme gelir. Influencer’ın metni kendisinin yazmış olması veya paylaşımın kendi hesabından yapılması, klinikle ticari işbirliği ya da yönlendirme ilişkisi bulunuyorsa sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

Reklam ajansıyla yapılan sözleşmede en azından;

  • içeriklerin yayımdan önce tıbbi ve hukuki onaya sunulması,
  • hasta görsellerinin yalnızca geçerli Ek-1 formuyla kullanılması,
  • filtre ve rötuş uygulanmaması,
  • etkileşim ayarlarının kontrol edilmesi,
  • sponsorlu reklam yasağına uyulması,
  • indirim ve kampanya metni kullanılmaması,
  • influencer iş birliklerinin önceden onaylanması,
  • aykırı içeriğin derhal kaldırılması,
  • hasta verilerinin gizliliği

düzenlenmelidir. Ancak sözleşmeye “Tüm hukuki sorumluluk ajansa aittir” yazılması, sağlık kuruluşunun idari sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Reklam Kurulunun 2023/7002 sayılı dosyasında başka sağlık personelini etiketleyen, onlar lehine yönlendirme yapan ve yetki sınırlarını aşan sağlık turizmi içerikleri de değerlendirilmiştir. Karar, üçüncü kişi veya başka meslek mensubu üzerinden yönlendirme yapılmasının sorumluluğu ortadan kaldırmadığını göstermektedir.

9. Sağlık Turizmine Yönelik Paylaşımlar

Uluslararası sağlık turizmine yönelik tanıtımlar, yurt içine yönelik sağlık hizmeti tanıtımlarından farklı kurallara tabidir. 26 Nisan 2025 tarihli Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik ile 12 Kasım 2025 tarihli tanıtım Yönetmeliği birlikte değerlendirilmelidir.

Öncelikle sağlık kuruluşunun veya aracı kuruluşun gerekli uluslararası sağlık turizmi yetki belgesine sahip olması gerekir. Yetki belgesi bulunmadan “Yurt dışından hasta kabul ediyoruz” veya “Türkiye’de estetik tatil paketi” şeklinde sistematik tanıtım yapılması risklidir.

Sağlık turizmi tanıtımının yurt dışına özgülenmiş ayrı bir sosyal medya hesabı veya internet sitesi üzerinden yapılması gerekir. Türkiye’deki hastalara yönelik ana hesap ile sağlık turizmi hesabının aynı reklam stratejisiyle yönetilmesi, yurt dışı istisnalarının yurt içine taşınmasına neden olabilir.

Tanıtımlar Türkçe dışındaki dillerde hazırlanmalı ve fiilen yurt dışındaki hedef kitleye yöneltilmelidir. Bir reklamın İngilizce olması tek başına yeterli değildir. İngilizce reklam Türkiye’de yaşayan kişilere gösteriliyorsa yurt içine yönelik tanıtım olarak değerlendirilebilir. Reklam sistemlerinde;

  • Türkiye hedeflemesi kapatılmalı,
  • Türkiye’de yerleşik kişilerden özel kitle oluşturulmamalı,
  • otomatik hedefleme özellikleri kontrol edilmeli,
  • reklamın yurt dışındaki kullanıcılara gösterildiği belgelenebilmelidir.

Yetkili sağlık turizmi hesaplarında HealthTürkiye logosu kullanılmalı ve yetki belgesi erişilebilir şekilde sunulmalıdır.

Yurt içine yönelik hesaplarda hasta teşekkürleri üzerinden reklam yasakken, sağlık turizmine yönelik yabancı hesaplarda hasta hikayeleri ve yorumları belirli koşullarla kullanılabilir. Bunun için hastanın belgeli rızası alınmalı, mahremiyet korunmalı, paylaşım yalnızca yurt dışına yöneltilmeli ve sonuç garantisi yaratılmamalıdır.

Benzer şekilde sağlık turizmi hesabında yabancı dilde ve yalnızca yurt dışı hedeflemeyle sponsorlu tanıtım yapılabilir. Yurt dışına yönelik kampanya, fiyat ve indirim açıklamalarına sınırlı istisnalar tanınmış olsa da bu içerikler Türkçe hesapta veya Türkiye’deki kullanıcılara gösterilemez.

Konu

Yurt içine yönelik hesap

Sağlık turizmi hesabı

Sponsorlu tanıtım

Genel olarak yasak

Yabancı dilde ve yalnızca yurt dışı hedeflemeyle mümkün

Hasta yorumu

Reklam amacıyla kullanılamaz

Belgeli rıza ve mahremiyet şartıyla sınırlı olarak kullanılabilir

İndirim ve kampanya

Yasak

Yurt dışı hedef kitle için sınırlı istisna bulunur

Dil

Türkçe kullanılabilir

Türkçe dışındaki diller kullanılmalıdır

Hedef kitle

Türkiye’deki kişiler

Yalnızca yurt dışındaki kişiler

Ayrı hesap

Genel olarak zorunlu değil

Yurt dışına özgülenmiş ayrı hesap veya site gerekir

HealthTürkiye logosu

Genel hesap için aranmaz

Yetkili sağlık turizmi mecralarında kullanılmalıdır

Yetki belgesi

Sağlık turizmi faaliyeti yoksa aranmaz

Sağlık turizmi faaliyeti için zorunludur

10. Uygulanabilecek Yaptırımlar

Mevzuata aykırı bir sosyal medya paylaşımı, yalnızca içeriğin kaldırılmasıyla sonuçlanmayabilir. Aynı içerik farklı kurumlar tarafından farklı hukuki gerekçelerle incelenebilir.

-Sağlık Bakanlığı ve il sağlık müdürlüğü işlemleri

Sağlık Bakanlığı ve il sağlık müdürlükleri sosyal medya hesaplarını, internet sitelerini ve diğer tanıtım mecralarını inceleyebilir. Aykırılık tespit edildiğinde içeriğin kaldırılması, idari inceleme ve yaptırım süreci gündeme gelebilir.

-3359 sayılı Kanun kapsamındaki yaptırımlar

3359 sayılı Kanun’un Ek 11. maddesine göre tanıtım ve bilgilendirme sınırını aşan, yanıltıcı, aldatıcı, insan sağlığını tehlikeye düşüren veya haksız rekabet yaratan faaliyetlerde bulunan özel sağlık kuruluşlarına, kanundaki alt sınırdan az olmamak üzere bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yüzde ikisine kadar idari para cezası uygulanabilir.

Fiilin bir yıl içinde tekrarı halinde para cezası bir kat artırılır. Üçüncü ihlalde sağlık kuruluşunun ilgili bölümünün veya tamamının faaliyeti on güne kadar durdurulabilir. İdari para cezasını vermeye valilik, faaliyet durdurma kararını vermeye Sağlık Bakanlığı yetkilidir. Kanunda yer alan parasal alt sınırlar yeniden değerleme ve mevzuat değişikliklerinden etkilenebileceği için, somut olayda güncel tutar ayrıca kontrol edilmelidir.

-Reklam Kurulu yaptırımları

Reklam Kurulu, sağlık tanıtımlarını 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında inceleyebilir ve reklamın durdurulmasına, reklamın düzeltilmesine, idari para cezası uygulanmasına karar verebilir.

Reklam Kurulunun 2024/2511 sayılı dosyasında 863.580 TL idari para cezası ile reklamları durdurma cezası birlikte uygulanmıştır. Bu rakam, belirli bir dosyada ve o tarihte uygulanmış tarihsel bir yaptırım tutarıdır. Her olayda uygulanacak sabit veya güncel ceza olarak kabul edilmemelidir.

-KVKK yaptırımları ve tazminat sorumluluğu

Hasta fotoğrafı, sesi, teşhisi, tedavisi ve işlem sonucu özel nitelikli kişisel veri niteliğindedir. Geçerli hukuki şartlar bulunmadan bu verilerin paylaşılması halinde; Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikayet, veri sorumlusu hakkında inceleme, idari para cezası, içeriğin silinmesi, veri ihlali bildirimi, hastanın maddi veya manevi tazminat talebi gündeme gelebilir. Eylemin niteliğine göre kişisel verilerin hukuka aykırı kaydedilmesi veya yayılması bakımından ceza hukuku hükümleri de ayrıca değerlendirilebilir.

-Meslek kuruluşu ve disiplin süreci

Paylaşımın meslek vakarına aykırı olması, hasta sırrını ihlal etmesi, yanıltıcı başarı iddiası taşıması veya meslektaşlar aleyhine haksız rekabet yaratması hâlinde tabip odası, diş hekimleri odası ya da ilgili meslek kuruluşu nezdinde disiplin süreci başlatılabilir. Kamu kurumunda görev yapan sağlık personeli bakımından ayrıca kurum içi disiplin hükümleri uygulanabilir.

Paylaşım Öncesi Hukuki Kontrol Listesi

Paylaşılabilir

Riskli

Kesinlikle paylaşılmamalı

Uzmanlık alanı ve gerçeğe uygun akademik unvan

Canlı yayında kişiye özel tıbbi değerlendirme

“En iyi”, “garantili”, “sıfır risk” ve “kesin sonuç” ifadeleri

Adres, iletişim ve çalışma saatleri

Günlük yaşam ile mesleki tanıtımın iç içe geçirilmesi

İzinsiz hasta fotoğrafı, videosu ve sağlık verisi

Sağlığı koruyucu ve geliştirici genel bilgiler

Cihaz veya yöntemin üstünlük algısıyla anlatılması

Ameliyat ve müdahale anı görüntüleri

Bilimsel kongreler ve akademik çalışmalar

Sosyal medyada kişiye özel tanı veya tedavi önerisi

Yurt içine yönelik indirim, kampanya ve çekiliş

Nötr çalışma ve randevu duyuruları

Yoğun lüks yaşam ve başarı imajıyla mesleki tanıtım

Hasta teşekkür mesajı üzerinden reklam

Hasta içermeyen eğitim materyalleri

Bilimsel içerikte belirli markanın dolaylı biçimde övülmesi

Filtreli ve rötuşlu tedavi sonuçları

Yönetmeliğin tüm şartlarını taşıyan hasta görselleri

Temsili yapay zekâ görselinin gerçek sonuç izlenimi yaratması

Marka ve ürüne yönlendiren örtülü reklam

Gerçek hasta sonucu izlenimi yaratmayan temsili görseller

“Ağrısız”, “izsiz”, “hızlı ve kolay” gibi bağlama göre vaat içeren ifadeler

Mevzuattaki istisnalar dışında sponsorlu yurt içi tanıtım

Yönlendirme içermeyen koruyucu sağlık önerileri

Kongre paylaşımının üstünlük tanıtımına dönüşmesi

Görsel izni karşılığında indirim, hediye veya ayrıcalık

Şartlarına uygun sağlık turizmi bilgilendirmesi

Hasta sorularına sosyal medyada ayrıntılı sağlık verisi açıklanması

Yurt içi hesapta sağlık turizmi istisnasına dayanılarak kampanya yapılması

11-Paylaşmadan Önce Kendinize Soracağınız 10 Soru

1. Bu içerik gerçekten sağlık bilgisi mi veriyor, yoksa kişiyi hizmet almaya mı yönlendiriyor?

2. Kullandığım ifadeler kesin sonuç, üstünlük, kolaylık veya sıfır risk algısı yaratıyor mu?

3. Paylaşımda gerçek hastaya ait fotoğraf, ses, sağlık bilgisi veya kimlik belirleyici unsur var mı?

4. Hasta görseli varsa Ek-1 formuna uygun açık rıza alındı ve hasta son içeriği önceden gördü mü?

5. Öncesi–sonrası görseller aynı ışık, açı, uzaklık ve teknik şartlarda mı çekildi?

6. Görselde filtre, rötuş, yapay zekâ müdahalesi veya sonucu değiştiren düzenleme var mı?

7. İçerik ameliyat, enjeksiyon veya başka bir tıbbi müdahale anını gösteriyor mu?

8. Yorum, beğeni ve yeniden paylaşım kapalı mı; zorunlu uyarı metni görünür mü?

9. İçerik sponsorlu mu veya indirim, kampanya, çekiliş, ücretsiz hizmet ya da marka yönlendirmesi içeriyor mu?

10. Bu paylaşım Sağlık Bakanlığı, Reklam Kurulu veya KVKK tarafından incelendiğinde bilgilendirme amacı açıkça savunulabilir mi?

Bu sorulardan herhangi birine verilen cevap tereddüt yaratıyorsa içerik yayımlanmadan önce yeniden düzenlenmeli veya hukuki incelemeye alınmalıdır.