Ticaret Bakanlığından:
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2026/5)
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, Trakya Döküm San. ve Tic. A.Ş. firması tarafından yapılan başvuruya istinaden Romanya menşeli/çıkışlı 7307.19 gümrük tarife pozisyonu altında kayıtlı “diğerleri” (boru bağlantı parçaları) ithalatına yönelik önlemlerin etkisiz kılınmasına karşı soruşturma açılması ve açılan soruşturmanın usul ve esaslarının belirlenmesidir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;
a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,
b) Brezilya: Brezilya Federatif Cumhuriyeti’ni,
c) Bulgaristan: Bulgaristan Cumhuriyeti’ni,
ç) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil teslimi,
d) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyeti’ni,
e) Endonezya: Endonezya Cumhuriyeti’ni,
f) Genel Müdürlük: Bakanlık İthalat Genel Müdürlüğünü,
g) GTP: Gümrük tarife pozisyonunu,
ğ) Hindistan: Hindistan Cumhuriyeti’ni,
h) Kanun: 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanunu,
ı) Karar: 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kararı,
i) KEP: Kayıtlı elektronik posta adresini,
j) NGGS: Nihai gözden geçirme soruşturmasını,
k) Tayland: Tayland Krallığı’nı,
l) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,
m) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,
ifade eder.
Soruşturma konusu eşya
MADDE 4- (1) Soruşturma konusu eşya, 5/4/2024 tarihli ve 32511 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2024/11) kapsamında dampinge karşı önleme tabi olan 7307.19 GTP’i altında kayıtlı “diğerleri” (boru bağlantı parçaları) eşyasıdır.
(2) Önleme tabi ürünün TGTC’de yer alan tarife pozisyonunda ve/veya eşya tanımında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.
Başvuru ve mevcut durum
MADDE 5- (1) 27/4/2000 tarihli ve 24032 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (2000/3) ile 7307.19 GTP’i altında kayıtlı “demir veya çelikten boru bağlantı parçaları” ürünü ithalatının Brezilya menşeli olanlarına karşı CIF bedelin %50’si oranında, ÇHC menşeli olanlarına karşı CIF bedelin %95’i oranında dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur. 7/9/2006 tarihli ve 26282 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2006/23) ile tamamlanan ilk NGGS çerçevesinde bahse konu önlem, Brezilya menşeli ürün ithalatına karşı ton başına 400 ABD doları, ÇHC menşeli ürün ithalatına karşı ton başına 800 ABD doları olarak değiştirilerek devam ettirilmiştir.
(2) 7/9/2006 tarihli ve 26282 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2006/24) ile 7307.19 GTP altında kayıtlı “diğerleri” (boru bağlantı parçaları) ürünü ithalatının Bulgaristan menşeli olanlarına karşı ton başına 400 ABD doları, Endonezya menşeli olanlarına karşı ton başına 253 ABD doları ilâ 400 ABD doları olarak firma bazında değişen miktarlarda, Hindistan menşeli olanlarına karşı ton başına 305 ABD doları ilâ 400 ABD doları olarak firma bazında değişen miktarlarda, Sırbistan-Karadağ Cumhuriyeti menşeli olanlarına karşı ton başına 400 ABD doları, Tayland menşeli olanlarına karşı ton başına 147 ABD doları ilâ 400 ABD doları olarak firma bazında değişen miktarlarda dampinge karşı önlem yürürlüğe konulmuştur.
(3) 22/5/2012 tarihli ve 28300 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2012/10) ile sonuçlanan NGGS neticesinde, 7307.19 GTP altında kayıtlı “diğerleri” (boru bağlantı parçaları) ürünü ithalatının ÇHC, Brezilya, Bulgaristan, Endonezya, Hindistan ve Tayland menşeli olanlarında bulunan dampinge karşı önlem aynı şekilde devam ettirilmiştir. Sırbistan-Karadağ Cumhuriyeti’ne yönelik dampinge karşı önlem ise, 5 yıllık süre sonunda yürürlükten kalkmıştır.
(4) 5/4/2024 tarihli ve 32511 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2024/11) ile sonuçlanan son NGGS neticesinde 7307.19 GTP altında kayıtlı “diğerleri” (boru bağlantı parçaları) ürünü ithalatının ÇHC, Brezilya, Bulgaristan, Endonezya, Hindistan ve Tayland menşeli olanlarında bulunan dampinge karşı önlem aynı şekilde devam ettirilmiştir.
(5) 26/9/2013 tarihli ve 28777 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2013/21) ile ÇHC menşeli ithalata uygulanan dampinge karşı önlem Çin Tayvanı menşeli/çıkışlı soruşturma konusu eşya ithalatına teşmil edilmiştir.
(6) 30/8/2025 tarihli ve 33002 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2025/29) ile Mısır Arap Cumhuriyeti menşeli soruşturma konusu eşya ithalatına yönelik damping soruşturması açılmış olup soruşturma devam etmektedir.
(7) ÇHC menşeli bahse konu eşya ithalatında uygulanan dampinge karşı önlemin Romanya menşeli/çıkışlı ithalat ile etkisiz kılındığına yönelik olarak Trakya Döküm San. ve Tic. A.Ş. firmasınca yapılan başvuru üzerine Bakanlık tarafından bir inceleme başlatılmıştır.
(8) Mezkûr önlemlerin etkisiz kılındığına ilişkin bulgular Kanun, Karar ve Yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirilmiştir.
Önlemlerin etkisiz kılınmasına ilişkin bulgular
MADDE 6- (1) Soruşturma konusu eşya ithalatının analizinde, Türkiye İstatistik Kurumunun özel ticaret sistemine göre açıklanan 2023-2025 dönemine ilişkin dış ticaret istatistikleri kullanılmıştır.
(2) Soruşturma konusu eşyanın genel ithalatı miktar bazında 2023-2025 yıllarında sırasıyla 6.444 ton, 7.741 ton ve 9.146 ton olarak gerçekleşmiştir.
(3) Soruşturma konusu eşyanın genel ithalatı değer bazında 2023-2025 yıllarında sırasıyla 23,7 milyon ABD doları, 27 milyon ABD doları ve 29,8 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.
(4) Soruşturma konusu eşyanın genel ithalatına ilişkin birim fiyatlar ise 2023-2025 yıllarında sırasıyla 3,7 ABD doları/kg, 3,5 ABD doları/kg ve 3,3 ABD doları/kg seviyesindedir.
(5) Soruşturma konusu eşyanın ÇHC’den gerçekleştirilen ithalatı miktar bazında 2023-2025 yıllarında sırasıyla 3.564 ton, 4.238 ton ve 4.644 ton düzeyindedir. 2023 ve 2024 yıllarında toplam ithalat miktarı içinde ÇHC’nin payı %55 iken, bu oran 2025 yılında %51 seviyesine gerilemiştir.
(6) ÇHC’den yapılan soruşturma konusu eşya ithalatı değer bazında 2023-2025 yıllarında sırasıyla 10,2 milyon ABD doları, 11,8 milyon ABD doları ve 12,2 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir.
(7) Soruşturma konusu eşyanın ÇHC’den ithalatının birim fiyatları 2023-2025 yıllarında sırasıyla 2,8 ABD doları/kg, 2,8 ABD doları/kg ve 2,6 ABD doları/kg düzeyindedir.
(8) Romanya’dan soruşturma konusu eşya ithalatı miktar bazında 2023-2025 yıllarında sırasıyla 79 ton, 283 ton ve 1.419 ton düzeyindedir. 2023 yılında toplam ithalat miktarı içinde Romanya’nın payı %1 iken, bu oran 2025 yılında %16’ya yükselmiştir.
(9) Romanya’dan yapılan soruşturma konusu eşya ithalatı değer bazında 2023-2025 yıllarında sırasıyla 271 bin ABD doları, 939 bin ABD doları ve 4,1 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir.
(10) Soruşturma konusu eşyanın Romanya’dan ithalatının birim fiyatları 2023-2025 yıllarında 3,4 ABD doları/kg, 3,3 ABD doları/kg ve 2,9 ABD doları/kg düzeyindedir.
(11) Uluslararası ticaret verileri için Avrupa Birliği İstatistik Ofisi Eurostat veri tabanı kullanılmıştır. Söz konusu veri tabanında ithalat ve ihracat verisi Avro olarak yer almakta olup veriler çıkış ülkesi olarak derlenmektedir. Bununla birlikte, anılan veri tabanında en güncel veri rapor tarihi itibarıyla 2025(1-9) dönemi için yer almakta olup analiz söz konusu döneme kadar gerçekleştirilmiştir.
(12) Eurostat veri tabanında, 2023-2025(1-9) döneminde ÇHC, Romanya’nın soruşturma konusu eşya ithalatında ilk sırada yer almaktadır. 2023-2025(1-9) döneminde Romanya’nın ÇHC’den gerçekleşen ithalatı sırasıyla 1.806, 4.973 ve 3.281 ton seviyesindedir. Anılan dönemde, ÇHC’den gerçekleşen ithalatın birim fiyatları sırasıyla 2,3 Avro/kg, 1,9 Avro/kg ve 1,4 Avro/kg düzeyindedir.
(13) 2023 yılında ÇHC’nin Romanya’nın soruşturma konusu eşya ithalatından miktar bazında aldığı pay %29 iken, 2024-2025(1-9) döneminde söz konusu oran %60-61 seviyesine yükselmiştir.
(14) Romanya’nın soruşturma konusu eşya ihracatı 2023-2025(1-9) döneminde sırasıyla 417, 454 ve 1.050 ton seviyesindedir. Anılan dönemde, ithalatın birim fiyatları sırasıyla 5,4 Avro/kg, 4,5 Avro/kg ve 3,1 Avro/kg olarak gerçekleşmiştir.
(15) Türkiye, Romanya’nın soruşturma konusu eşya ihracatında 2023-2025(1-9) döneminde sırasıyla miktar bazında %18, %62 ve %85 pay ile ilk sırada yer almaktadır. Anılan dönemde, ihracatın birim fiyatları sırasıyla 3,9 Avro/kg, 2,9 Avro/kg ve 2,5 Avro/kg olarak gerçekleşmiştir.
Karar ve işlemler
MADDE 7- (1) Yapılan incelemeler sonucunda İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulunca Romanya menşeli/çıkışlı 7307.19 GTP altında kayıtlı “diğerleri” (boru bağlantı parçaları) ithalatına ilişkin olarak Yönetmeliğin 38 inci maddesi çerçevesinde önlemlerin etkisiz kılınmasına karşı soruşturma açılmasına karar verilmiştir.
(2) Soruşturma, Genel Müdürlük tarafından yürütülecektir.
Soru formları ve bilgilerin toplanması
MADDE 8- (1) Soruşturma için gerekli bilgilerin temini amacıyla, söz konusu eşyanın bilinen ithalatçıları ile soruşturma kapsamına giren bilinen yabancı üretici/ihracatçılarına ve soruşturmaya konu ülkenin Ankara’daki büyükelçiliğine soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulur. Bildirimde soruşturmanın açılış tebliği, başvurunun gizli olmayan özeti ve soru formlarına erişim hususlarında bilgiye yer verilir.
(2) Bildirim gönderilemeyen veya kendilerine bildirim ulaşmayan diğer ilgili taraflar, soruşturma ile ilgili bilgilere Bakanlığın https://www.ticaret.gov.tr/ithalat uzantılı internet sitesinden sırasıyla “Ticaret Politikası Savunma Araçları”, “İzleme ve Önlemlerin Etkisiz Kılınması”, “Soruşturmalar” sekmelerini takip ederek erişebilir.
(3) Soruşturmaya ilişkin yazılı ve sözlü iletişim Türkçe yapılır. Soru formuna yanıtlar hariç olmak üzere, Türkçe dışında bir dilde sunulan hiçbir bilgi, belge, görüş ve talep dikkate alınmaz.
(4) Soruşturma kapsamında yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşların soru formu cevaplarını bir yasal temsilci vasıtasıyla Bakanlığa iletmeleri durumunda, ilgili firma, kurum ya da kuruluşların anılan yasal temsilci adına resmî bir vekâletname (yetki belgesi) düzenlemesi gerekir. Düzenlenecek vekâletnamenin soru formu cevaplarını ileten yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşun imza yetkilisi tarafından imzalanmış olması; Türkçe veya İngilizce tercümesinin sunulması, Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine uygun olarak “apostil tasdik şerhi” taşıması, apostil tasdik şerhi bulunmaması halinde o ülkedeki Türk Konsolosluğunun tasdikini içermesi gerekir.
Süreler
MADDE 9- (1) Soru formunu cevaplandırma süresi, soruşturma açılmasına dair bildirimin gönderildiği tarihten itibaren posta süresi dâhil 37 gündür. 8 inci maddede belirtilen, bildirimin ve soru formlarının gönderilmediği ilgili taraflar ise, bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren işleyecek 37 günlük süre ile bağlıdır.
(2) Soru formunda istenilen bilgilerin haricinde, soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi, belge ve görüşlerin dikkate alınabilmesi için, bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren en geç 37 gün içinde Genel Müdürlüğe yazılı olarak ulaştırılması gerekir.
(3) Soruşturmanın sonucundan etkilenebileceklerini iddia eden diğer ilgili tarafların da (yerli üreticiler, ilgili meslek kuruluşları, tüketici dernekleri, üretim dalındaki işçi veya işveren sendikaları ve benzeri) görüşleri ile konuya ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren soruşturmanın akışını etkilemeyecek şekilde soruşturma süreci içerisinde yazılı olarak Genel Müdürlüğe bildirmeleri gerekir.
İş birliğine gelinmemesi
MADDE 10- (1) Yönetmeliğin 26 ncı maddesinde belirtildiği üzere, taraflardan birinin belirtilen süreler içinde gerekli bilgiyi sağlamaması veya yanlış bilgi vermesi ya da bilgi vermeyi reddetmesi veya soruşturmayı engellediğinin anlaşılması halinde soruşturmaya ilişkin karar, olumlu veya olumsuz, mevcut verilere göre alınır.
Geçici önlem, teminat, vergilerin geriye dönük uygulanması
MADDE 11- (1) Kararın ilgili maddeleri uyarınca; soruşturma süresince geçici önlem uygulanması kararlaştırılabilir, kesin önlem soruşturmanın başlangıç tarihinden öncesine gitmemek ve geçici önlemlerin alındığı tarihten itibaren geriye 90 gün ile sınırlı olmak kaydıyla geriye dönük olarak uygulanabilir.
(2) Kararın ilgili maddeleri uyarınca, soruşturma konusu ithalat soruşturma süresince teminata bağlanabilir.
Yetkili merci ve adresi
MADDE 12- (1) Soruşturma ile ilgili bilgi ve belgeler ile görüşlerin aşağıda belirtilen yetkili merciye iletilmesi gerekir:
T.C. Ticaret Bakanlığı
İthalat Genel Müdürlüğü
İthalat Politikalarını İzleme ve Değerlendirme Dairesi
Adres: Söğütözü Mah. Nizami Gencevi Cad. No:63/1 Çankaya/ANKARA
Tel: +90 312 204 99 32 /204 84 63
www.ticaret.gov.tr
(2) Soruşturmada “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler,” soru formlarına cevapları ile soruşturma ile ilgili görüşlerini, kendilerine ait KEP adreslerinden Bakanlığın aşağıda yer alan KEP adresine ve e-posta adresine gönderir.
KEP Adresi: ticaretbakanligi@hs01.kep.tr
E-posta Adresi: oeksorusturma@ticaret.gov.tr
(3) Soruşturmada “yurt dışında yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler,” soru formlarına cevapları ile soruşturma ile ilgili görüşlerini Bakanlığın yukarıda yer alan posta ve e-posta adreslerine gönderir.
Soruşturma başlangıç tarihi
MADDE 13- (1) Soruşturma, bu Tebliğin yayımı tarihinde başlamış kabul edilir.
Yürürlük
MADDE 14- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 15- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.