banner550

Değerli  okurlarım  bu makalemde  siz  değerli  okurlarıma  ceza  davalarında  istinaf kanun  yolundan bahsetmek istiyorum. 

İstinaf  mahkemeleri ilk  derece  mahkemelerinin  yani  yerel mahkemelerin vermiş olduğu kararı hukuka  aykırılık  olup  olmadığı yönünden inceler. 

Yargıtay'ın iş yükünü azaltmak  amacı ile kurulmuş bir kanun yoludur. Burada ilk derece mahkemelerinin vermiş olduğu kararlar istinaf mahkemeleri tarafından denetlenir ve hukuka uygun hale getirilir

İlk derece  mahkemesinin   verdiği  karar  aleyhine  öncelikle  yapılacak  şey  istinaf kanun  yoluna  gitmektir.  Şartları  oluştu ise  yargıtaya da  temyiz  yoluna  gidebilirsiniz. 

İstinaf  mahkemesi  sizin talebiniz   olmadan  yerel  mahkemenin  kararını  incelemez. Bunun  için  sizin talep  etmeniz  şart.

Siz 15  sene ve  daha  fazla hapis cezasına mahkum  oluysanız İstinaf mahkemesi yani Bölge Adliye Mahkemeleri zaten sizin dosyanızı resen yani siz talep etmeseniz de inceler.

Peki  gelelim  siz  bir  kararı  nasıl  istinaf  edeceksiniz. öncelikle  size  ceza  veren mahkemeye yazılı bir  dilekçe  vererek istinaf edebilirisiniz. Ya  da  o mahkemenin katibine gidersiniz  sözlü olarak  da kararı  istinaf mahkemesine  göndermek istediğinizi söyleyebilirsiniz.  

Peki  siz  bu kararı  ne  kadar  sürede   istinafa  göndermelisiniz?

Karar  sizin  yüzünüze  hakim tarafından  açıklandı  ise  siz   bu kararı  7  gün içinde istinaf mahkemesine  göndermek  zorundasınız. Ama bazı  durumlarda  siz  duruşmada hazır  olmayabilirsiniz ve  mahkemeniz o  gün karar  vermiş  olabilir  bu    durumda  karar size  tebliğ  edilir    bu kararın size   tebliğinden   itibaren  yine  aynı şekilde   7  gün  içinde sizin  bu kararı  istinaf  mahkemesine  gönderilmesi  için başvuru  yapmanız  gerekmektedir.

Peki  bizim  için  verilen kararı  oranın  cumhuriyet  savcısı  da istinaf mahkemesine gönderebilir mi ?  Evet  gönderebilir. Ama cumhuriyet savcısı  istinaf mahkemesine gönderirken  açıkça  gerekçe göstermek zorundadır. Peki  biz  cumhuriyet  savcısının  kararımızı  temyiz  ettiğinden  nasıl haberdar  olacağız.? Size zaten cumhuriyet savcısı  aleyhinize  istinafa  gönderirse  bu dilekçesi  tebliğ edilir  ve  edilmek  zorunda.

Peki bu dosyanın müştekisi  katılanı katılma talebi karara  bağlanmamış  kişiler suçtan  zarar  gören kişiler istinafa  dosyanın  gönderilmesini isterken  dilekçesinde gerekçe  göstermek  zorunda mı ? Hayır  göstermek  zorunda  değil  onlar gösteremse de dosya istinafa gider.

Tüm  meslekdaşlarımın dikkatine siz  istinaf  dilekçesinde gerekçe göstermek zorunda değilsiniz. Yani siz gerekçe  gösterseniz de göstermeseniz de istinaf mahkemesi inceleme yapmak  zorundadır. Ama tabi ki  gerekçe  gösterirseniz istinaf mahkemeleri kararı  daha  iyi  denetler 

Biz  istinaf  incelemelerini duruşmalı  isteyebilir  miyiz ? Evet isteyebiliriz.  Ama  tabiî ki bunu  istinaf  mahkemesinin bunu  uygun  görmesi gerek. 

Eğer istinaf mahkemesi duruşma  yapılması talebinizi kabul etti diyelim o zaman duruşma yapar ve duruşmanın  sonunda ya sizin  istinaf başvurunuzu red kararı verecek ve ya yerel mahkemenin kararını kaldırarak  yeniden  karar verecek. Yani ya reddedecek ya da kendisi  kara verecek  başka  şans yok.

- İstinaf mahkemesi yerel mahkemenin  kararını bozayım yeniden  karar  versin  diye yerel mahkemeye göndermez. 

Biz  Avukatlar yerel mahkemelerin verdiği son nihai  kararları istinafa göndeririz mesela  beraat  kararını mahkumiyet  kararını davanın reddi  gibi  düşme  gibi kararları istinaf mahkemesine  göndeririz. Tabi bu  arada  bazı  arar kararlar oluyor başak  kanun  yolu kapalı olan  ara kararlar  biz onları da istinafa  gönderebiliyoruz. Ama mahkemenin verdiği  ara  karar aleyhine siz itiraz etme  durumunuz olmasına rağmen  itiraz  etmediniz  bu  durumda  siz   istinafa  gidemezsiniz değerli  dostlarım. Yani  o şansı  kaybetmiş  olursunuz. 

Peki  hangi kararlar  resen  istinaf denetimine  tabi  olacak? 

Aldığınız ceza 15  yıl  ya  da  üstü ise  tabiî ki  resen istinafa gidecek.   

Peki  bir  mahkemenin dosyasında yargılanan  birden fazla  sanık varsa ve  bu sanıklardan  bazıları istinafa  gönderdi  bazıları göndermedi  ise  bu  durumda kararı istinafa  göndermeyen kişiler yani  sanıklar  da yararlanabilir  mi  çıkacak karardan? Tabiî ki  elbette yararlanır. Biz buna  istinafın  sirayeti  deriz. O  kararı  istinafa göndermeyen  sanıklar  da  eğer  istinaf  isteminde  bulunmamış   olan  sanıklar da  bu karardan yararlanır. Mesela güveni  kötüye  kullanma  suçunu  sizin mahkemenizin hakimi emniyeti suistimal olarak değerlendirdi ve yanlış bir değerlendirme yaparak hüküm  kurdu diyelim  bu kararı istinafa bazı sanıklar gönderdi bazıları göndermedi ise istinaf mahkemesi de hakimin verdiği  kararı  suç  vasfında yanılma nedeni ile bozdu ise  bu karardan tüm sanıklar tabiî ki elbette yararlanacaktır.

Peki  biz hangi  kararları istinaf mahkemesine  gönderemeyiz yani kanunen bu konuda  hangi noktalarda  kısıtlıyız?

Size  mahkeme  tarafından sadece adli  para  cezası verildi ise siz bu kararı istinaf mahkemesine kesinlikle gönderemezsiniz. Ama size önce hapis cezası  verildi ve sonra bu karar  adli para  cezasına çevrildi  ise  bu kararı tabiî ki istinafa  gönderebilirsiniz değerli dostlarım.

Mesele  siz  hırsızlıktan  6  ay  hapis  cezası verildi  bu ceza  adli para  cezasına  çevrildi  ve size  2000 tl  adli para  cezası  verildi  ise  siz bu kararı  istinafa  gönderebileceksiniz.

- Size  verilen  cezanın kanundaki  üst  sınırı  500  günü  geçmeyen adli para  cezasını gerektiren bir  suç ise  ve siz bu  suçtan beraat  etti iseniz  bu karar   aleyhine istinafa  gidemezsiniz.

Bazı özel  ceza  yasalarında  kesin  olduğu  yazılı olan  hükümler  aleyhine  de siz  istinafa  gidemezsiniz.

Akıl  hastaları  hakkında  verilen güvenlik  tedbirleri  hakkında istinafa  gidilmez. Aynışekilde çocuklara verilen güvenlik tedbir kararına  karşı  istinafa  gidilemez. 

Biz  yeter ki  istinaf mahkemesine   usulüne  uygun  istinaf başvurumuzu yapalım Mahkememiz  başvurumuzu   istinaf mahkemesine gönderir. Burada  yargıtaydakinin aksine size  istinaf mahkemesi cumhuriyet savcısı görüşünü tebliğname ile siz gönderecek diye beklemeyin yanılırsınız Savcı burada görüşünü duruşmada sözlü olarak bildirir ya da istinaf dosyanıza  görüşünü yazılı olarak koyar.

Diyelim  istinaf mahkemesine dosya  geldi  istinaf mahkemesi  ne  yapacak  tabiî ki  ön inceleme yapacak. Bu ön  incelemesinde sizin  istinaf başvurunuz  süresinde  oldu mu olmadı mı  ona  bakar  kendisi  yetkili mi  değil  mi  ona bakar. Diyelim ki  siz  istinaf başvurusunda  bulundunuz  ama  ön  incelemede   başvurunuz  reddedildi  bu karara itiraz  edebilir miyim  nereye itiraz  edebilirim Avukat hanım  derseniz. Tabi ki edebilirsiniz bir  sonraki  daireye  edebilirsiniz. 

İstinaf mahkemesinin sizin dosyanızı  esastan incelemeye  alabilmesi için  usuli  bir eksiklik olmaması  gerekiyor  dosyanızda.  usuli  eksiklik olmadığına kanaat  getirirse dosyanızı esastan incelemeye alır.

Evet  siz tüm  aşamaları  geçtiniz  ve  istinaf mahkemesinde  dosyanızın esatan incelemeye alınmasına  hak  kazandınız  peki istinaf  mahkemesi nasıl karar verecek dosyanız  hakkında?

- İstinaf  mahkemesi dosyanızı  inceleyerek  esastan başvurunuzu  reddedebilir.

- Veya kendisi yerel mahkemeymiş  gibi hareket  eder ve gördüğü hukuka  aykırılıkları  düzelterek kararı  onaylar  yani kendisi  yerel mahkeme  hakimin  kararını  düzeltir  onarır ve düzelterek  onaylama  kararı  verebilir.

- İstinaf mahkemesi önemli hukuka aykırılıklar tespit ederse yerel mahkeme kararını bozar ve dosyanın yeniden incelenmek üzere ve karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderebilir.

- Yada dosyanın istinaf mahkemesinde  yeniden görülmesine  ve  duruşma hazırlığı  işlemleri yapılmasına  karar verir.

Peki siz istinaf başvurusunda bulundunuz ve  istinaf mahkemesi sizin  bu başvurunuzu  esastan  reddetti  bu ne  anlama  gelir?

Bunun  yasal  anlamı sizin hakkınızda  karar veren  hakimin kararı  istinaf mahkemesi hakimlerince  doğru bulunmuş ve  hiçbir hukuka  aykırılık bulunmamış  demektir. Bu durumda ne olacak peki ? istinaf incelemesi sona erecek  demektir.  Bunun yasal anlamı  değerli  dostlarım. 

Peki  istinaf mahkemesi  ne  gibi durumlar  oluştuğunda  hakimin kararını esastan  reddedebilir?

Yerel  mahkemenin  kararında usuli bir eksiklik yoksa hukuka aykırılık yoksa delilleri değerlendirmesinde bir hatası yoksa  sanığın  suçu işleyip işlemediği konusundaki hukuki görüşünde bir  yanılması yoksa  istinaf  yerel mahkeme hakiminin kararının   onalar  değerli   dostlarım. 

Peki  biz  ceza  aldık istinafa gittik  istinaf da hakimin kararını  doğru buldu Avukat hanım  şimdi biz ne  yapacağız  diyorsanız işte cevabı  sizin kararınız yargıtaya  temyiz edilebilecek karar ise yargıtaya temyiz  edebilirsiniz ama yargıtaya gönderilmeyecek  karar ise  maalesef kararınız  kesinleşmiştir diyebilirim. 

İstinaf hakimleri yerel mahkemenin kararını düzelterek onaylayabilir dedim az önce burada istinaf hakimleri yerel mahkeme hakimlerinin  kararında hukuka  aykırılık  olduğunu tespit etmiştir  ama bunu  basit  hata olarak görmüştür  ama  bunu  yerel mahkeme  hakimine  göndermeye  gerek görmeden   basit bir  şekilde kendisi  düzeltebileceğine kanaat  getirerek kararı düzelterek  onaylar ve sizin başvurunuzu esastan reddeder örneğin  hakim yanlışlıkla  kanun maddesini    kararında  yanlış  yazmış olabilir  cezayı artırırken ya  da  indirirken gerekli indirim  ya  da  artırım eksik ya  da  yanlış yapılmışsa bu  gibi  hakimin  ufak  tefek hatalarını  düzelterek  onaylama kararı  verebilir.   Örneğin  davayı kazanan  Avukatın ücretini   hesaplarken yanlışlık yapılmışsa bu gibi basit hataları istinaf hakimleri  düzelterek başvurunuzu esastan reddedebilir.

Siz  şartları oluştu  ise  esastan  red  kararına  karşı  bu  kararı  yargıtaya taşıyabilirsiniz  değerli  dostlarım.

İstinaf  mahkemesi sizin  istinaf  başvurunuzu inceledikten  sonra  yerel mahkeme hakiminin kararında  önemli hukuka  aykırılıklar tespit  ederse  yerel mahkeme  hakiminin  kararının  bozulmasına  ve  davanın  yerel mahkeme hakimine  gönderilmesine  karar verir. 

Bunlar ne gibi  durumlardır siz değerli  dostlarıma  açıklayayım  mesela  siz duruşma  esnasında  hakimi  reddettiniz  siz  reddettiğiniz halde  hakim  davaya  bakmaya  devam  etti  ve  karar  verdi  diyelim  bu  bozma  nedenidir. İstinaf  o hakimin kararını bozar. 

Yine  örneğin  duruşmada  hazır  bulunması  gereken  kişilerin  yokluğunda karar verilirse  bu  da  bozma  nedenidir. 

Peki  istinaf mahkemesi yerel   mahkeme  hakimin  kararını  bozdu  yerel mahkeme hakimi  ne  yapacak?  yerel mahkeme hakimi yeniden yargılama yapacak  bu  durumda yerel mahkeme  hakimi  eski kararında direnme  kararı  veremez.  Yerel mahkeme hakimi sizin size ceza veren hakiminiz istinaf  hakimlerinin  tespit  ettiği  hukuka aykırılıkları  giderecek ve  yeniden yargılama  yapacak ve vicdanen  yeniden karar verecektir. Yeniden  hüküm  tesi  edecektir  Burada  yerel mahkeme hakimi  bağımsızdır bu  güvence  altındadır.  Yeni bir  yargılama ile  eski  eksiklikleri  de  gidererek yeni karar vermek zorundadır. 

Eğer  istinaf mahkemesi  yaptığı yargılama  sonucunda  yerel mahkeme kararının bozulmasına  gerek kalmadan  bir  kovuşturma  yaparak    kendinsin yeniden  bir  karar vermesini  mümkün  görürse davanızın  istinaf mahkemesinde  görülmesine  karar verebilir.  Örneğin  yerel  mahkeme  kararı  gerekçesiz  ise  ve  ya  savunma  hakkı kısıtlandı  ise  bu  eksikliği   kendisi yargılama  yaparak  yerel mahkmenin kararını bozmadan   duruşma yaparak  karar verir tabiî ki bu arada bu duruşmada sanki yeniden  sil baştan mahkeme oluyormuşçasına  keşif yapabilir  tanık  dinleyebilir  bilirkişi  dinleyebilir.

Peki  istinaf  mahkemesi   duurşma  yapılmasına  kara  verdi  diyelim  tutuklama  kararı verebilir  mi ?  Evet  verebilir ?  Adli kontrol kararı verebilir mi?  Evet verebilir.  Peki bizi  tahliye  edebilir  mi?  Evet  edebilir.  Yakalama  kararı verebilir  mi? Evet verebilir. 

Peki  biz  istinaf  mahkemesinin  esatan  red  kararını  temyiz  edebilirmiyiz?  Evet edebiliriz.

İstinaf  mahkemesi   yerel mahkemenin kararını  kaldırdı ve  yeniden hüküm verdi  bu karar  aleyhine  yargıtaya  temyiz başvurusunda bulunabilir miyiz? evet bulunabiliriz. Peki  uygulamada  istinaf  mahkemesinin  bazı kararları  kesin oluyor  biz  Avukatlar olarak bu kararları  yargıtaya  taşıyamıyoruz peki bu kararları  istinaf mahkemesi cumhuriyet  savcıları itiraz ederek yargıtaya  gönderemez mi?  Evet  gönderebilir. savcılar  itiraz  ederek  gönderebilir. Başsavcı ya resen ya da sizin ona yapacağınız itiraz ve istek üzerine harekete  geçerek  30  gün  içinde  itiraz  edebilir.  Ama sanık lehine  istinaf  savcısı  itiraz  edecek ise  bunun için  bir  süre  sınırı  yoktur.  5  sene  sonra bile  sanık lehine  itiraz  edebilir  yargıtaya.

Siz  yerel mahkeme  tarafından hakkınızda verilen  kararı istinaf mahkemesine taşıdınız  diyelim istinaf mahkemesi  kararı  eğer  sadece siz temyiz  ettiyseniz  sizin aleyhinize  bir  karar veremez. Yani  yerel mahkeme  hakiminin  verdiği  cezadan  daha fazla  ceza  veremez  biz  buna  hukukta  aleyhe  bozma  yasağı deriz.

Ama  sizin hakkınızda  verilen kararı savcı da  temyiz  etti  ise aleyhinize  istinafta karar çıkabilir. 
 

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.