Hasta, genital estetik operasyonu sonrasında aynaya baktığında beklediği sonucu göremiyor. Doktor ise iyileşme sürecinin devam ettiğini, görünümün zamanla düzeleceğini veya ortaya çıkan durumun bilinen bir komplikasyon olduğunu söylüyor.

Aradan aylar geçmesine rağmen sorun düzelmiyor. Hasta, ilk operasyondan sonra aynı hekim tarafından yapılan revizyon ameliyatından da memnun kalmıyor. Üstelik artık yalnızca estetik bir kaygı değil; ağrı, his kaybı, asimetri veya fonksiyonel bir problem de söz konusu.

Peki bu durumda hastanın yalnızca “Sonuçtan memnun kalmadım” demesi tazminat davası açması ve davayı kazanması için yeterli midir?

Bu sorunun cevabı, salt memnuniyet veya beğeni üzerinden verilemez. Genital estetik operasyonlarında hukuki sorumluluğun belirlenebilmesi için operasyon öncesinde neyin kararlaştırıldığı, hastaya hangi vaatlerde bulunulduğu, ortaya çıkan sonucun objektif olarak kabul edilebilir olup olmadığı, müdahalenin tıp kurallarına uygun yapılıp yapılmadığı ve hastanın riskler konusunda gereği gibi aydınlatılıp aydınlatılmadığı birlikte incelenmelidir.

Her Memnuniyetsizlik Malpraktis Değildir

Estetik müdahalelerde hastanın beklentisi, tedavi amaçlı müdahalelere göre daha belirleyici bir konumdadır. Çünkü hasta çoğu zaman herhangi bir hastalığın tedavisinden ziyade belirli bir görünüm elde etmek amacıyla hekime başvurmaktadır.

Bununla birlikte estetik sonuçların değerlendirilmesinde kişisel beğeni de önemli bir rol oynar. Aynı sonuç bir kişi tarafından başarılı, başka bir kişi tarafından yetersiz bulunabilir. Bu nedenle hastanın yalnızca sonucu beğenmediğini söylemesi, tek başına hekimin kusurlu olduğunu veya tazminat ödemesi gerektiğini göstermez.

Hukuken önemli olan, subjektif memnuniyetsizliğin ötesinde objektif olarak değerlendirilebilen bir eksiklik veya zarar bulunup bulunmadığıdır. Örneğin aşağıdaki durumlar, salt estetik beğenmeme iddiasından farklı değerlendirilir:

- Operasyon öncesinde kararlaştırılan sonucun sağlanamaması,

- Belirgin ve kalıcı asimetri,

- Aşırı veya hatalı doku çıkarılması,

- Kalıcı deformite,

- Uzun süreli ağrı veya his kaybı,

- Cinsel işlevin etkilenmesi,

- Enfeksiyon veya ciddi yara iyileşmesi problemleri,

- Operasyonun kararlaştırılandan farklı ya da eksik yapılması,

- Yeni bir sağlık sorununun ortaya çıkması,

- Sorunun giderilmesi için birden fazla revizyon ameliyatı gerekmesi.

Dolayısıyla temel ayrım şudur:

Her kötü veya istenmeyen sonuç malpraktis değildir. Ancak her istenmeyen sonuç da “komplikasyon” denilerek hukuki incelemenin dışında bırakılamaz.

Genital Estetik Operasyonu Neden Eser Sözleşmesi Sayılabilir?

Yargıtay, estetik amaçlı tıbbi müdahaleleri klasik tedavi ilişkilerinden farklı değerlendirebilmektedir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 28 Nisan 2022 tarihli kararında; meme, karın, yüz, kol, bacak, burun ve genital bölge estetiği dâhil olmak üzere birden fazla estetik operasyon geçiren hastanın açtığı tazminat davası incelenmiştir.

Kararda, estetik amaçlı müdahaleye ilişkin sözleşmenin eser sözleşmesi niteliğinde olduğu belirtilmiş; estetik ameliyatla hastaya istenen ve kararlaştırılan amaca uygun bir görünüm sağlanmasının ve sürecin sağlıklı şekilde sonuçlandırılmasının sözleşmenin konusu olduğu kabul edilmiştir. Yargıtay ayrıca eser sözleşmesinin niteliği gereği yüklenicinin sonucu garanti etmiş sayılacağını ifade etmiştir.

Bununla birlikte bu kararın doğru okunması gerekir. Kararda genital bölge estetiği, hastanın geçirdiği çok sayıda operasyon arasında sayılmıştır. Yargıtayın somut bozma gerekçesi ise özellikle meme operasyonu sonrasında meme ucunun ve simetrinin kaybedilmiş olmasıdır.

Dolayısıyla karar, genital estetik operasyonlarında da uygulanabilecek genel bir eser sözleşmesi ilkesi ortaya koymakla birlikte, her genital estetik memnuniyetsizliğinin doğrudan tazminat gerektirdiği anlamına gelmez.

“Sonuç garantisi” kavramı da hastanın zihnindeki her türlü kişisel görünümün mutlaka sağlanacağı şeklinde sınırsız yorumlanmamalıdır. Öncelikle taraflar arasında hangi sonucun kararlaştırıldığı belirlenmelidir. Hekimin açıklamaları, yazışmalar, fotoğraflar, reklamlar, hastanın anatomik özellikleri ve tıbben ulaşılabilir sonuç birlikte değerlendirilmelidir.

“Beğenmedim” Demek Neden Tek Başına Yeterli Değildir?

Bir genital estetik malpraktis davasında mahkeme yalnızca hastanın memnuniyetini araştırmaz. Objektif bir hukuki ve tıbbi değerlendirme yapılması gerekir.

Bu kapsamda özellikle şu sorular önem taşır:

1. Hasta operasyon öncesinde hangi şikayetlerle hekime başvurdu?

2. Hangi işlemlerin yapılması kararlaştırıldı?

3. Hekim belirli bir görünüm, tam simetri veya kesin sonuç vaat etti mi?

4. Hastaya örnek fotoğraflar gösterildi mi?

5. Ameliyat öncesi ve sonrası fotoğraflar arasında objektif olarak değerlendirilebilir bir fark bulunuyor mu?

6. Ortaya çıkan görünüm tıbben kabul edilebilir sınırlar içinde mi?

7. Operasyon tekniğinde veya planlamasında hata var mı?

8. Hastada kalıcı bir fonksiyon kaybı meydana geldi mi?

9. Ameliyat sonrası takip uygun şekilde yapıldı mı?

10. Revizyon ameliyatına neden ihtiyaç duyuldu?

11. Hasta bu sonuçların ortaya çıkabileceği konusunda önceden bilgilendirildi mi?

Bu soruların önemli bir kısmı, plastik, rekonstrüktif ve estetik cerrahi ile gerektiğinde kadın hastalıkları ve doğum alanında uzman bilirkişiler tarafından değerlendirilir.

Hastanın kişisel beklentisi ile tıbben ve hukuken taahhüt edilen sonuç aynı şey değildir. Bu nedenle davanın güçlü olabilmesi için memnuniyetsizliğin fotoğraflar, sağlık kayıtları, uzman değerlendirmesi ve diğer delillerle somutlaştırılması gerekir.

Aydınlatılmış Onam Yalnızca Form İmzalatmak Değildir

Genital bölgeye yapılan müdahaleler kişinin bedensel bütünlüğünün yanı sıra mahremiyetini, cinsel yaşamını ve psikolojik durumunu da etkileyebilir. Bu nedenle aydınlatılmış onam, söz konusu operasyonlarda özel bir öneme sahiptir.

Aydınlatılmış onam, hastaya matbu bir belge imzalatılmasından ibaret değildir. Hastanın yapılacak müdahaleyi, riskleri ve alternatifleri anlayarak özgür biçimde karar verebilmesi gerekir.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 9 Mart 2026 tarihli kararında, kör vajen tanısıyla yapılan ameliyat sırasında fistül duvarında meydana gelen delinme ve hastanın ameliyat riskleri konusunda bilgilendirilmediği iddiası incelenmiştir.

Yargıtay, 1219 sayılı Kanun’un 70. maddesi ile Hekimlik Meslek Etiği Kurallarının 26. maddesine dayanarak aydınlatılmış onam konusunda ispat yükünün doktor veya hastanede olduğunu belirtmiştir. İlk derece mahkemesinin, onam formunun saklanmasından dava dışı hastanenin sorumlu olduğu gerekçesiyle davayı reddetmesi doğru bulunmamış ve karar bozulmuştur.

Bu karar doğrudan estetik amaçlı bir operasyonla ilgili değildir. Yargıtay da uyuşmazlığı vekalet sözleşmesine dayalı bir tedavi ilişkisi olarak nitelendirmiştir. Bununla birlikte karar, genital bölgeyi ilgilendiren cerrahi müdahalelerde hastanın aydınlatıldığını ispat yükünün hekim veya sağlık kuruluşunda olması bakımından önemlidir.

Genital estetik operasyonu öncesinde hastaya özellikle şu konularda bilgi verilmesi gerekir:

- Yapılacak işlemin niteliği ve kapsamı,

- Kullanılacak yöntem,

- İyileşme süreci,

- Makul tedavi veya müdahale alternatifleri,

- İz kalma ihtimali,

- Asimetri veya görünüm farklılığı riski,

- His değişikliği veya his kaybı,

- Fonksiyonel sorunlar,

- Enfeksiyon ve yara iyileşmesi problemleri,

- Revizyon ameliyatı gerekebilmesi,

- İstenen sonucun tam olarak elde edilememe ihtimali.

Onam formunda yalnızca “Operasyonun bütün risklerini kabul ediyorum” şeklinde genel ifadeler bulunması, hastanın somut ve önemli riskler hakkında gerçekten bilgilendirildiğini her olayda göstermeyebilir. Aydınlatmanın kapsamı, zamanı, içeriği ve hasta tarafından anlaşılabilir olup olmadığı ayrıca değerlendirilir.

“Bu bir komplikasyon” Savunması Sorumluluğu Sona Erdirir mi?

Komplikasyon, tıbbi müdahale doğru yapılmış olsa bile ortaya çıkabilen, tıp bilimi tarafından bilinen ve her zaman önlenmesi mümkün olmayan olumsuz sonuç olarak ifade edilebilir.

Malpraktis ise hekimin güncel tıbbi standartlara, mesleki özen yükümlülüğüne veya uygun komplikasyon yönetimine aykırı davranması nedeniyle zararın meydana gelmesidir.

Ancak bir sonucun tıbben komplikasyon olarak adlandırılması, hekimin otomatik olarak sorumluluktan kurtulması anlamına gelmez.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin estetik müdahalelere ilişkin kararında da komplikasyonlar bakımından aydınlatma yükümlülüğü ile komplikasyon yönetiminin doğru yapılmasının hekimin sorumluluğunda olduğu belirtilmiştir.

Bu nedenle üç ayrı aşama incelenmelidir:

1. Hasta, söz konusu komplikasyon hakkında operasyon öncesinde gereği gibi bilgilendirildi mi?

2. Komplikasyon zamanında fark edildi mi?

3. Komplikasyon ortaya çıktıktan sonra gerekli müdahale tıbbi standartlara uygun ve zamanında yapıldı mı?

Örneğin enfeksiyon belirli bir operasyonun bilinen riski olabilir. Ancak enfeksiyon belirtilerinin dikkate alınmaması, hastanın kontrole çağrılmaması veya gerekli tedavinin geciktirilmesi ayrıca kusur oluşturabilir.

Başka bir ifadeyle komplikasyonun ortaya çıkması ile komplikasyonun kötü yönetilmesi aynı hukuki mesele değildir.

Revizyon Ameliyatı Kusurun Kabulü Anlamına Gelir mi?

İlk operasyon sonrasında aynı hekim tarafından düzeltme veya revizyon ameliyatı yapılması, tek başına hekimin hatasını kabul ettiği anlamına gelmez.

Bazı estetik müdahalelerde, hekimin kusuru bulunmasa dahi iyileşmenin bireysel özellikleri nedeniyle revizyon ihtiyacı ortaya çıkabilir. Bununla birlikte revizyon ameliyatı hukuken önemsiz de değildir.

Revizyon yapılması;

- İlk sonucun yeterli bulunmadığını,

- Hekimin hastanın şikayetinden haberdar olduğunu,

- İlk operasyondaki sorunun devam ettiğini,

- Kararlaştırılan amaca ulaşılamamış olabileceğini

gösteren bir delil olarak değerlendirilebilir.

Özellikle aynı hekim tarafından ikinci operasyon yapılmasına rağmen görünüm düzelmemiş, yeni bir deformite oluşmuş veya fonksiyonel zarar ağırlaşmışsa hem ilk hem de ikinci müdahalenin ayrı ayrı incelenmesi gerekir.

Mükerrer operasyonların hekimin sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmadığı ve ikinci müdahalenin bedelinin bazı olaylarda maddi zarar kapsamında değerlendirilebilmektedir. Ancak bu değerlendirmelerin doğrudan karar metinleriyle ve her somut olayın özellikleriyle ayrıca doğrulanması gerekir.

Ameliyat Sonrası Bakım da Tıbbi Müdahalenin Parçasıdır

Hekimin sorumluluğu ameliyatın bitmesiyle sona ermez. Pansuman, yara bakımı, enfeksiyon takibi, kontroller ve hastanın şikayetlerine zamanında cevap verilmesi de tedavi sürecinin parçasıdır.

Danıştay 10. Dairesinin 24 Haziran 2025 tarihli kararına konu olayda hasta, bir kamu hastanesinde yapılan labioplasti ve meme ameliyatının hatalı olduğunu; steril ortam sağlanmadığını ve pansumanların gereği gibi yapılmadığını ileri sürmüştür.

Ancak bu karar tıbbi kusurun bulunup bulunmadığını esastan belirleyen bir karar değildir. Danıştay incelemesi, davanın parasal tutarı nedeniyle istinaf yoluna başvurulup başvurulamayacağına ilişkin usul sorunuyla sınırlı kalmıştır. Bu nedenle karar, hekimin kusurlu olduğuna dair doğrudan bir emsal gibi sunulamaz.

Kararın bu makale bakımından önemi, labioplasti sonrası steril ortam, pansuman ve ameliyat sonrası bakım iddialarının da tazminat uyuşmazlığına konu olabildiğini göstermesidir.

Genital Estetik Davasında Hangi Deliller Önemlidir?

Genital estetik malpraktis davalarında deliller mümkün olduğunca erken toplanmalıdır. Özellikle iyileşme sürecinde görünüm değişebileceğinden fotoğrafların tarihli ve düzenli biçimde saklanması önem taşır.

Başlıca deliller şunlardır:

- Ameliyat öncesi ve sonrası fotoğraflar,

- Hasta dosyası ve epikriz belgeleri,

- Ameliyat notu,

- Aydınlatma ve onam formları,

- Reçeteler ve kontrol kayıtları,

- Ödeme dekontları ve faturalar,

- Klinikle yapılan WhatsApp yazışmaları,

- Hekimin sosyal medya mesajları,

- “İz kalmaz”, “kesin düzelir” veya “tam simetri sağlanır” gibi ifadeler,

- Revizyon ameliyatına ilişkin belgeler,

- Başka hekimler tarafından düzenlenen muayene ve tedavi kayıtları,

- İlaç, bakım ve düzeltme ameliyatı giderleri,

- Gerektiğinde psikolojik veya psikiyatrik tedavi kayıtları,

- Uzman bilirkişi raporları.

Genital bölgeye ait fotoğraflar ve tıbbi kayıtlar özel nitelikli kişisel veri niteliğindedir. Bu nedenle deliller korunurken ve dava dosyasına sunulurken hastanın mahremiyetini koruyacak yöntemlerin kullanılması gerekir.

Hangi Zararlar Talep Edilebilir?

Hekimin veya sağlık kuruluşunun hukuki sorumluluğu belirlenirse, somut olayın özelliklerine göre şu zararların karşılanması talep edilebilir:

- Ödenen operasyon bedeli,

- Revizyon veya düzeltme ameliyatı giderleri,

- İlaç ve tedavi masrafları,

- Yol, konaklama ve bakım giderleri,

- Geçici veya sürekli kazanç kaybı,

- Kalıcı bedensel zararlar,

- Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar,

- Manevi tazminat.

Ancak bu kalemlerin tamamı her davada otomatik olarak kabul edilmez. Zararın gerçekten meydana geldiği, müdahaleyle zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunduğu ve davalı tarafın hukuken sorumlu olduğu ortaya konulmalıdır.

Manevi tazminat bakımından da yalnızca hastanın üzülmesi değil; yaşanan olayın ağırlığı, kalıcı etkileri, mahrem bölgeye ilişkin olması, kişinin sosyal ve özel hayatına etkisi ile tarafların durumları birlikte değerlendirilir.

Kamu Hastanesi ile Özel Hastane Arasında Fark Var mı?

Operasyonun nerede yapıldığı, izlenecek hukuki yolu doğrudan etkileyebilir.

Kamu hastanesindeki tıbbi müdahalelerden doğan zararlar kural olarak sağlık hizmetinin kötü işlemesi iddiası kapsamında idari başvuru ve tam yargı davası sürecine konu olabilir.

Özel hastane, tıp merkezi veya özel klinikte gerçekleştirilen operasyonlarda ise hekimle ve sağlık kuruluşuyla kurulan ilişkinin niteliğine göre adli yargı ile tüketici hukuku hükümleri gündeme gelebilir.

Bununla birlikte görevli mahkeme, davalıların sıfatı, sözleşmenin tarafları ve hizmetin sunulma biçimi dikkate alınarak her dosyada ayrıca belirlenmelidir. Yanlış yargı kolunda veya yanlış mahkemede dava açılması ciddi zaman kaybına yol açabilir.

Sonuç: Memnuniyetsizlik Bazen Zararın İlk İşaretidir

Genital estetik operasyonundan memnun kalmamak, tek başına tazminat kazanılması için yeterli değildir. Hastanın kişisel beğenisi ile objektif olarak ayıplı veya hatalı sonuç arasında ayrım yapılmalıdır.

Ancak operasyon öncesinde kararlaştırılan sonucun sağlanmaması, belirgin deformite, fonksiyon kaybı, teknik hata, eksik aydınlatma, hatalı komplikasyon yönetimi veya yetersiz ameliyat sonrası takip bulunuyorsa memnuniyetsizlik, hukuken tazminat doğurabilecek bir zararın işareti olabilir.

Bu nedenle hasta, yeni bir müdahaleye karar vermeden veya uyuşmazlığı yalnızca mesajlaşma yoluyla çözmeye çalışmadan önce sağlık kayıtlarını istemeli, fotoğraf ve yazışmaları korumalı, başka bir uzman hekim tarafından muayene edilmeli ve dosyasını sağlık hukuku alanında çalışan bir avukatla birlikte değerlendirmelidir.

Zamanaşımı ve başvuru süreleri, operasyonun kamu veya özel sağlık kuruluşunda yapılmasına ve hukuki ilişkinin niteliğine göre değişebileceğinden sürecin geciktirilmemesi gerekir.

Sık Sorulan Sorular

1. Labioplasti sonucunu beğenmezsem doğrudan dava açabilir miyim?

Dava açılması mümkündür; ancak davanın kabulü için yalnızca beğenmeme beyanı yeterli olmayabilir. Kararlaştırılan sonuç, ortaya çıkan görünüm, tıbbi uygulamanın uygunluğu, aydınlatma ve varsa fonksiyonel zarar incelenir.

2. Onam formu imzaladıysam tazminat isteyemez miyim?

Onam formu imzalanması, hekimin bütün sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Formun içeriği, hastanın somut riskler hakkında bilgilendirilip bilgilendirilmediği ve komplikasyonun doğru yönetilip yönetilmediği ayrıca değerlendirilir.

3. Doktorun ücretsiz revizyon yapması hatasını kabul ettiği anlamına gelir mi?

Tek başına gelmez. Ancak ilk sonucun yetersiz kaldığını ve hekimin şikayetten haberdar olduğunu gösteren önemli bir delil olabilir.

4. Komplikasyon olduğu söylenen bir sonuç için dava açılabilir mi?

Evet. Sonucun gerçekten komplikasyon olup olmadığı, hastanın bu risk hakkında bilgilendirilip bilgilendirilmediği ve komplikasyonun zamanında ve doğru yönetilip yönetilmediği incelenebilir.

5. WhatsApp yazışmaları delil olarak kullanılabilir mi?

Hekim veya klinikle yapılan yazışmalar; vaat edilen sonuç, şikâyetlerin ne zaman bildirildiği, hekimin verdiği cevaplar ve revizyon teklifleri bakımından delil niteliği taşıyabilir. Yazışmaların bütünlüğünün ve orijinal halinin korunması önemlidir.

Kullanılan Temel Yargı Kararları

- Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E. 2021/2706, K. 2022/2509, T. 28.04.2022.

- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2025/531, K. 2026/1285, T. 09.03.2026.

- Danıştay 10. Dairesi, E. 2025/312, K. 2025/3198, T. 24.06.2025.