Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre yağma suçu için genel kast yanında, failin cebirle veya tehditle başkasına ait taşınır bir malı isteyerek alması veya teslimini sağlaması gerekir. Ancak, bu tek başına yetmez, ayrıca faydalanma amacının da bulunması gerekir. Yargıtay'ın birçok içtihadında "faydalanma kastı" aranması gerektiğinin çok açık olarak gösterildiği, ayrıca birçok kararında bahse konu faydalanma kastının son derece dar yorumlandığı, "mal edinme" veya "sahiplenme" yani "kullanma" ya da "ekonomik yarar sağlama" şartlarını aradığı, onun haricindeki saiklerin "faydalanma olarak" kabul edilmediği görülmektedir.
Yargıtay 6.Ceza Dairesi'nin 18.05.2026 tarih ve Esas No : 2026/2888, Karar No : 2026/4354 sayılı kararında “yağma” suçunun unsurları etraflıca açıklanmıştır. Söz konusu karar uygulamacılara yön göstermesi bakımından oldukça önemli ve güncel bir karardır.
Buna göre;
"Bilindiği üzere ceza hukumuzun temelini “kast” oluşturur. Bu durum 5237 sayılı Kanun'un 21. maddesinde; "...Suçun oluşması kastın varlığına bağlıdır. Kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir...” şeklinde tanımlanmıştır. Maddenin gerekçesinde ise;"...Kast, kişi ile işlediği suçun maddî unsurları arasındaki psikolojik bağı ifade etmektedir. Suçun kanuni tanımındaki maddî unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi, kastın varlığı için zorunludur...”şeklindeki betimleme de aynı hususu açıklamakta ve teyit etmektedir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu (YCGK), ceza uygulamaları açısından birlik ve açıklık sağlamaya yönelik olarak, önüne gelen bir olayda kastı tanımlamış ve sınırlarını göstermiştir. Söz konusu Ceza Genel Kurulu 2008/1-99 Esas, 2008/185 Karar sayılı ilâmında; "... 765 sayılı TCY’nda tanımlanmamasına karşın 5237 sayılı TCY’nın 21/1. maddesinde, “suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi” olarak tanımlanan kastın iki unsuru bulunmaktadır; bilme ve isteme unsuru. Kastın varlığı için, hareketten doğacak sonucun sadece öngörülmesi, kısaca bilinmesi yeterli olmayıp ayrıca sonucun da istenmesi gerekir...” şeklinde açıklamada bulunmuştur. Bu açık kabule göre hareketin ve sonucun bilinmesi ve istenmesi de gerekir.
Kasıt, suçun kanuni tanımındaki unsurları bilerek ve isteyerek gerçekleştirmektir. Kural olarak her suçun zorunlu ögesidir. Yağma suçunda kasıt, hem cebir veya tehdit hem de malın alınmasını kapsamalıdır.
Failin malın başkasına ait olduğunu bilmesi ve bunu faydalanmak amacıyla zor kullanarak almayı istemesi manevi unsurdur.
(Benzer görüşler için bkz. Artuç age I s. 244 ,Gökçen vd. Age s.118, Özgenç Genel Hükümler age s. 246, Koca/Üzülmez Genel Hükümler age I s. 139, Artuk/Gökcen vd. Genel Hükümler age s.396, Şahbaz age s.145, Gökcan/Artuç TCK Şerhi age s.333, Koca/Üzülmez Özel Hükümler age I s.601)
Kasıt; suçun maddi unsurlarını bilerek ve isteyerek gerçekleştirmesi olarak tanımlanmıştır. Fail, hareketinin kanuni tipi gerçekleştireceğini bilmesi ve istemesi hâlinde doğrudan kastla hareket etmiş olacaktır. Gerekçede de açıkça belirtildiği gibi, kişi ile işlediği suçun maddî unsurları arasındaki psikolojik bağı ifade etmektedir. Suçun kanuni tanımındaki maddî unsurların bilerek ve sonuçlarının istenerek gerçekleştirilmesi, kastın varlığı için zorunludur.
İsteme, kişinin iç dünyasında gerçekleşen bir durumdur. Bu nedenle kastı belirlerken failin sözlerinden ziyade, olay öncesi davranışları, olay sırasındaki hareketleri, sözleri ve olay sonrasındaki davranışları, hareketleri yani dışa vuran tavırları değerlendirilerek sonuç çıkarmak gerekecektir. Sadece nihai harekete bakmak hatalı sonuçlara götürebilir ise de hareket öncesi hareket sırası ve sonrası, olayın gerçekleştirme şekli gibi dışa yansıyan eylemler hep birlikte değerlendirildiğinde kastın varlığının tespit edilmesi gerekir. (Benzer görüşleri için bkz. Gökçek/Artuç age s.5371)
Dairemizin yerleşik uygulamaları da bu yöndedir. Mesela, Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2015/1001 Esas- 2015/40834 Karar sayılı, "... Failin iç dünyasını ilgilendiren kast; failin olay öncesi iç dünyasını, olay sırası veya olay sonrası davranışları ölçü alınarak belirlenebilir. Sanığı harekete geçiren etken saik, psişik olgunun irade aşamasıdır..... Suçun işlendiği sırada failin öngörü ve irade ile hareket etmiş olması yeterlidir. Failin iç dünyasını ilgilendiren kastın niteliğinin belirlenebilmesi için dış dünyaya yansıyan davranışlardan hareketle sonuç çıkarmak olanaklıdır. Bu bağlamda failin olay öncesi, olay sırasında ve olay sonrası davranışları kastın belirlenmesinde ölçü alınır. ....” şeklindeki kararı ile bu kabulü açıkça göstermiştir.
Yağma suçu için bu durumu genel kast kabul edecek olursak, failin cebirle veya tehditle başkasına ait taşınır bir malı isteyerek alması veya teslimini sağlaması gerekir. Ancak bu tek başına yetmez, ayrıca faydalanma amacının da bulunması gerekir. (Benzer görüşler için bkz. Hafızoğulları/Özen age s. 363,
Artuç age s. 344, Gökçen/Artuç age s. 5369) Hırsızlık suçunda, başkasına ait taşınır malı faydalanmak amacıyla zilyedin rızası olmadan almak, suçun manevi unsuru iken yağma suçunda, rızası olmama unsurunun yerine rızanın zorla alınması geçmektedir.
Rıza sağlanarak daha doğrusu teslimi veya geri alınmasını engellemek için cebir veya tehdit kullanmak istemesi ve malın teslimini sağlamak için cebir veya tehdide (zor) başvurmalıdır. Almadaki amaç faydalanma olmalıdır. Eğer fail faydalanma kastı ile değil de başka bir kastla mesela zarar verme amacıyla hareket etmiş ise eylem yağma değil mala zarar verme suçunu oluşturacaktır.
(Centel/Zafer/Çakmut age s. 304, Toroslu Özel Kısım age I s. 147, Artuç age I s. 245) Ceza Genel Kurulu'nun 2015/709 Esas ve 2016/33 Karar sayılı kararında;"... Yağma; başkasının zilyetliğindeki taşınabilir malın, zilyedin rızası olmadan faydalanmak amacıyla cebir veya tehdit kullanmak suretiyle alınması olduğundan “zor yoluyla hırsızlık”, bir kişiye karşı kullanılan icbar araçlarıyla haksız bir menfaat elde etmek şeklinde de tanımlanmıştır.
Yargıtay 6. Ceza Dairesi, benzer hususları belirlemiş ve ayrıca "faydalanma kastının" aranması gerektiğini yine çok açık olarak göstermiştir. Ayrıca birçok kararında faydalanma kastı son derece dar yorumlanmış, "mal edinme" veya "sahiplenme yani kullanma" yada "ekonomik yarar sağlama" şartlarını aramış, onun haricindeki eylemleri "faydalanma olarak" kabul etmeyen çok sayıda karar vermiştir.
Mesela Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2015/8292 Esas ve 2017/4019 Karar sayılı;”... telefonunu alıp oldukça kısa sayılan bir süre içerisinde kullanmadan aynen iade ettiği dikkate alındığında sanığın faydalanma amacıyla mağdurun malını aldığından bahsedilemeyeceği gözetilmeden yerinde ve yeterli olmayan gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması...Bozmayı gerektirmiş... BOZULMASINA ...”
Yine Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2015/1001 Esas ve 2015/40834 Karar sayılı; ”... hiçbir şey söylemeden mesaj çekmesini engellemek ve katılan M.'ye ulaşmak için elindeki telefonu çekip almak eylemlerinin, yağma kastı ile yapıldığını gösteren deliller karar yerinde açıklanıp tartışılmadan, suçun hukuki vasfında yanılgı ile yerinde ve yeterli olmayan gerekçeyle yazılı şekilde uygulama yapılması...Bozmayı gerektirmiş... BOZULMASINA..."Yine Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 2020/3086 Esas ve 2021/17299 Karar sayılı; "... Sanık M.’nin eşi olan tanık M.’nin katılan S. tarafından cinsel taciz boyutuna ulaşacak derece rahatsız edildiği, tanık M.’yi ağlarken gören sanık M.M.’nun sebebini sorduğu ve tanığın katılanla arasında geçenleri sanığa anlattığı, sanık M.’nın tanığın eşi olan sanık M.’ye durumu anlattığı ve beraber katılanın iş yerine giderek ellerindeki demir sopalarla katılanı “yaşamını tehlikeye sokmayacak, vücutta kemik kırığıoluşturacak ve BTM ile giderilemeyecek şekilde” yaraladıkları, bu eylemleri hakkında nitelikli kasten yaralama suçundan kurulan hükmün açıklanmasının geri bırakıldığı, sanıkların katılanın iş yerinden çıkarken içerisinde silah olabileceği ve katılanın arkadan kendilerini yaralayabileceği düşüncesi ile içerisinde katılana ait ruhsat, banka kartı, kredi kartı ve anahtar bulunan çantayı aldıkları, katılanın şikayeti üzerine ertesi gün emniyete giden sanıkların çantayı ve içindekileri polise teslim ettikleri, sanıkların kastının yağma olmadığı ve kendilerini korumak düşüncesi ile çantayı aldıkları anlaşılmakla üzerlerine atılı yağma suçu bakımından manevi unsur yokluğu nedeniyle beraat kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde mahkumiyetlerine hükmolunması... Bozmayı gerektirmiş... BOZULMASINA..."
şeklinde faydalanma kastının varlığını ve dar yorumlanmasına yönelik çok sayıda karar vermiştir.
Kısaca dairemizin süregelen yerleşik uygulamalarında, faydalanma kastını "mal edinme" veya"sahiplenme yani kullanma" ya da "ekonomik yarar sağlama " olarak kabul etmektedir.
Bu genel ve uygulamaya yönelik izahtan sonra somut olaya gelince;
Oluş ve dosya içeriğine göre, olay günü katılanın yürüyüşe çıktığı sırada akrabası olan ve uzun yıllardır görüşmediği sanığın, katılanı yol kenarında görmesi üzerine, içerisinde bulunduğu ticari taksiden inip katılana hitaben sinkaflı sözler söyledikten sonra katılanı darp etmeye başladığı, katılanın yüzüne ve gözüne yumruk atıp tekmelemesi üzerine katılanın yere düşüp baygınlık geçirdiği, paniğe kapılan sanığın görüntü inceleme tutanağında da belirtildiği üzere yoldan geçenlerden yardım istediği, bu sırada katılanın üzerinde bulunan ve bir kısmı da yere düşen eşyalardan para, gözlük, altın, telefon ve kılıfı, vesikalık fotoğraf ve takma dişini aldığı, olayı gören kolluk kuvvetinin olay yerine gelmesi neticesinde katılanın yolun karşısında bulunan hastaneye götürüldüğü, sanığın da olay yerinden alınarak karakola intikal ettirildiği, burada katılana ait eşyaların, bir kısım tutanak tanıklarının beyanlarına göre sanığın yapılan üst aramasında, sanık beyanına göre ise rızasıyla ele geçirildiği olayda; dosya içerisinde mevcut olay yeri inceleme tutanağına göre, sanığın kolluğa teslim ettiklerinin dışında, olay yerinde hakimiyet milletindir yazan sarı renkli altın takı, pembe taşlı gümüş metalik küpe ve kolyeden koptuğu değerlendirilen dağılmış vaziyette boncuk parçalarının olay yerinde bulunarak tüm eşyaların eksiksiz şekilde 14.08.2023 tarihinde katılanın oğluna teslim edildiği, olay yerinde sonradan ele geçen, yere düşmüş olan eşyaları da alıp kaçma imkanı varken sanığın olayın başından itibaren olay yerinden hiç ayrılmadığı anlaşılmakla, katılana ait eşyalar üzerinde mal edinme yahut faydalanma kastının bulunmadığı gözetildiğinde, eylemin kül halinde mahkumiyet hükmü kurulan kasten yaralama suçunu oluşturduğu düşünülmeden, delillerin takdirinde ve suç vasfının tayininde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde ayrıca nitelikli yağma suçundan da mahkûmiyet kararı verilen hükümde, bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmuştur."
Yargıtay 6.Ceza Dairesi'nin 13.04.2026 tarih ve Esas No: 2024/2939, Karar No : 2026/3153 sayılı kararında benzer mahiyette,
"Oluş ve dosya içeriğine göre; Katılan … ile sanık …'ın öncesinde eşlerinin arkadaş olmaları sebebiyle birbirlerini tanıdıkları, olay tarihi olan 05/10/2021 günü sanığın, katılanın çalışmış olduğu iş yerine aracı ile geldiği, katılanın da sanığın yanına gittiği, sanığın, katılana eşinin kendisinialdattığından şüphelendiğini beyan ederek bir video izlettirdiği, bu sırada katılanın telefonunun çaldığı,katılanın cep telefonunu cebinden çıkardığı sırada sanığın, aracın camından uzanarak müştekinin elinde bulunan telefonu çekerek aldığı, katılanın direnmesi üzerine yumruk attığı ve kemer kısmında bulunan silahı katılana doğrultarak araçtan indiği, katılanın da olay yerinden kaçtığı," kabulü ile sanığın nitelikli yağma suçundan mahkumiyetine karar verilmişse de;
1. 5237 sayılı Kanun'un 148 inci ve 149 uncu maddelerinde yer alan düzenlemeye göre, bir başkasının kendisinin veya yakınının hayatına, vücut ve cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden ya da mal varlığı itibariyle büyük bir zarara uğratacağından bahisle tehdit ederek veya cebir kullanarak bir malı teslime veya malın alınmasına karşı koymamaya mecbur kılan kişinin eylemi yağma suçunu oluşturur. Suç anılan değerlere yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden bahisle tehdit ederek veya cebir kullanılması suretiyle gerçekleşir. Cebir ve tehdit karşısında mağdurun başka bir seçeneği kalmamaktadır. Yağma suçu ekonomik nitelikteki suçlar arasında yer alıp işin niteliği gereği faydalanma amacını taşıması gerekir. Dairemiz uygulamalarında "faydalanma kastı" aranması gerektiğinin çok açık olarak gösterildiği, ayrıca birçok kararlarında bahse konu faydalanma kastının son derece dar yorumlandığı, "mal edinme" veya "sahiplenme yani "kullanma" ya da"ekonomik yarar sağlama" şartlarını aramış onun haricindeki saikleri "faydalanma olarak" kabul edilmediği anlaşılmıştır.
2. Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; sanık ile katılanın eşlerinin arkadaş olması sebebiyle birbirlerini tanıdıkları, sanığın eşinin katılan ile kendisini aldattığından şüphelendiği, olay günü katılanın yanına gelerek bu hususu konuştuğu sırada katılanın telefonunun çaldığı, katılanın telefonunda eşinin telefon numarasının son dört hanesini gören sanığın sinirlenmesi üzerine katılanın telefonunu çekerek aldığı ve katılana yumruk attığı, katılanın direnmesi üzerine belinde bulunan silahı katılana doğrultarak aracından indiği sırada katılanın olay yerinden kaçtığı olayda; sanığın olayın hemen akabinde katılanın babası olan dosya tanığı M.K.'nın yanına gitmesi, katılanı sorarak olayın namus meselesi olduğunu söylemesi, bu hususun tanığın mahkeme huzurundaki beyanlarıyla doğrulanması ve sanığın suça konu telefonu aynı gün kolluk merkezine gelerek rızayla teslim etmesi hususları birlikte değerlendirildiğinde, sanığın kastının eşi ile katılan arasındaki münasebeti tespit etmek olup bu eylemleri sırasında "mal edinme", "sahiplenme", "kullanma" ya da "ekonomik yarar sağlama" amacıyla hareket etmediği, faydalanma amacının bulunmadığı, bu sebeple sanığa isnat edilen nitelikli yağma suçunun unsurlarının oluşmadığı anlaşıldığından sanık hakkında kasten yaralama ve silahla tehdit suçlarından hüküm kurulabileceği gözetilmeden yazılı şekilde nitelikli yağma suçundan mahkûmiyetine karar verilmesi, hukuka aykırı görülmüştür." şeklinde görüşlere yer verilmiştir.

Önder YAMAN
Bakırköy Cumhuriyet Savcısı
Next





